De gespecialiseerde tbs-advocaten pleiten voor een aanpassing van het tbs-systeem op een aantal cruciale punten. Door dit te doen, zullen veroordeelden volgens de advocaten sneller instemmen met een psychiatrisch onderzoek dat kan leiden tot tbs.

Zo zou voortaan de rechter en niet de politiek moeten besluiten over een proefverlof en zouden verdachten van tevoren meer duidelijkheid moeten krijgen over de duur van hun tbs-behandeling. Ook zou de rechter meer invloed moeten krijgen op de invulling van de behandeling.

De advocaten hebben hun voorstellen uiteengezet in een manifest dat zij gaan aanbieden aan de Tweede Kamer. Dit gebeurt aan de vooravond van de rechtszaak tegen Michael P., die wordt verdacht van de moord op de 25-jarige Anne Faber.

De tbs-advocaten stellen met klem dat een goed functionerend tbs-systeem in het belang is van de samenleving én van de tbs-gestelden zelf. Steeds meer verdachten weigeren tijdens hun strafzaak mee te doen aan zo’n onderzoek in het Pieter Baan Centrum in Utrecht.

Ook wordt het enorme personeelsverloop genoemd in het manifest. Hierdoor is het lastig voor de patiënten en behandelaars om een langdurige vertrouwensband op te bouwen. Patiënten worden te vaak gekoppeld aan nieuwe medewerkers wat hun behandeling niet ten goede komt.

Gesloten inrichting

Michael P. wist als verdachte van de verkrachting en mishandeling van twee vrouwen in Nijkerk in 2010 tbs te ontlopen doordat hij niet mee wilde werken aan een psychiatrisch onderzoek.

Hierdoor zat P. niet vast in een gesloten inrichting maar in een kliniek in Den Dolder waar hij minder toezicht en meer vrijheden had. Hij wordt er nu van verdacht tijdens zijn verblijf in deze halfopen kliniek Anne Faber te hebben gedood.

Petitie

Na de dood van Anne Faber boden bezorgde burgers een petitie aan waarin werd gevraagd het 'falende rechtssysteem' aan te passen en zo te voorkomen dat veroordeelden als P. een tbs-behandeling zouden kunnen ontlopen. De petitie werd bijna een half miljoen keer ondertekend.

Toenmalig minister Stef Blok (Veiligheid en Justitie) beloofde lessen te willen trekken uit deze zaak.

Gedragsdeskundigen

Tbs is een strafmaatregel die de rechter kan opleggen als er sprake is van een ernstig delict, de verdachte aan een stoornis leed ten tijde van het delict en er een gevaar is voor de veiligheid van de samenleving. Tijdens een strafzaak adviseren gedragsdeskundigen de rechter over de psychische toestand van de verdachte.

Een verdachte kan nu weigeren mee te werken aan een onderzoek. Dit betekent niet automatisch dat er geen tbs kan worden opgelegd, maar de rechter heeft dan wel minder informatie tot zijn of haar beschikking om een besluit te nemen.