Toename terreurdreiging door Nederlandse jihadisten bij IS

De aanwezigheid van een aantal Nederlandse jihadisten bij subgroepen van Islamitische Staat (IS) die aanslagen in het Westen willen plegen, draagt verder bij aan het dreigingsniveau in Nederland.

Onderdeel zijn van dergelijke subgroepen wordt binnen IS gezien als een promotie. 

Dat staat in het Dreigingsbeeld Terrorisme Nederland dat maandag is uitgebracht door Nationaal Coördinator Terrorismebestrijding en Veiligheid (NCTV), Dick Schoof.

Hoewel de Nederlandse jihadisten bij IS dus zorgen voor een toename van de dreiging, leidt dit niet tot verhoging van het dreigingsniveau voor Nederland. Dat is onveranderd substantieel, wat betekent dat de kans op een aanslag in ons land reëel is.

De dreiging gaat uit van zowel internationale en lokale netwerken als eenlingen, aldus Schoof. 

Prominente rol

Een groeiend aantal Nederlanders in Syrië en Irak klimt volgens Schoof op binnen de jihadistische groepen waarbij ze zich hebben aangesloten. Ook spelen enkele Nederlanders een prominente rol in de propaganda van IS en Jabhat al-Nusra.

De NCTV noemt het verontrustend dat in augustus een Nederlandse militair naar Syrië of Irak is vertrokken, waar hij zich waarschijnlijk heeft aangesloten bij IS. Defensie onderzoekt nog wat de gevolgen zijn voor de veiligheid en heeft maatregelen genomen.

De Nederlandse oud-militair Yilmaz die al langer actief is in het strijdgebied riep moslims in westerse krijgsmachten op het voorbeeld van de Nederlandse militair te volgen.

Reizen

De strijd in Syrië en Irak blijft ''een enorme bron van dreiging voor Nederland''. Schoof: ''Ondanks pogingen van de overheid om uitreizen te beletten, gebeurt dat nog steeds. Gemiddeld gaat het om ongeveer vijf personen per maand.''

Tot 1 november zijn in totaal ongeveer 220 mensen uit Nederland naar de strijdgebieden vertrokken. Het aantal terugkeerders is ongeveer veertig. De NCTV laat weten dat het aantal uit Nederland afkomstige gesneuvelden bij de strijd in Syrië en Irak waarschijnlijk 42 is, uitsluitend mannen. Ongeveer 140 mensen uit Nederland hebben jihadistische intenties in Syrië en Irak.

Door de dood van mannen, neemt het aandeel van vrouwen daar uit Nederland toe. ''Vrouwen nemen nog niet actief deel aan de strijd aan het front, maar worden wel getraind in het gebruik van wapens'', aldus het dreigingsbeeld. ''Ze voeren andere taken uit voor IS, zoals rekrutering.''

In 60 seconden: Wie zijn de IS-strijders?

Animatie door in60seconds

Rechts-extremisten

In het onderzoek staat ook dat rechts-extremisten in Nederland actiever zijn geworden door de vluchtelingencrisis. Er zijn meer uitingen van rechts-extremisten tegen het opnemen van de vluchtelingen. Ook proberen ze in te spelen op een groeiende voedingsbodem, die ontstaat door onvrede over de stroom vluchtelingen naar Nederland.

Extreemrechtse groeperingen zoals de NVU en Identitair Verzet proberen munt te slaan uit de grotere voedingsbodem, constateert de NCTV. Ze spelen daarbij in op sentimenten tegen moslims en asielzoekers.

Bekladding

Schoof constateert dat er meerdere bekladdingen zijn geweest bij opvangplekken voor vluchtelingen. Soms werd daarbij extreemrechtse symboliek gebruikt. Meerdere burgemeesters, wethouders en raadsleden zijn bedreigd om de komst van een asielzoekerscentrum tegen te gaan.

''Dit kan de lokale democratische besluitvorming ondermijnen'', concludeert hij. Van structureel geweld tegen asielzoekerscenta in Nederland is nog geen sprake.

Ook de aanval op de noodopvang in oktober in Woerden betitelt Schoof als extremistisch, gelet op het politieke motief en de dreiging van geweld die ervan is uitgegaan. De NCTV spreekt van het zwaarste incident in jaren. Volgens hem zijn er geen aanwijzingen dat er bij de aanval in Woerden betrokkenheid is geweest vanuit extremistische organisaties.

Extreemlinks

Extreemlinks verzet zich vooral tegen het Nederlandse asiel- en vreemdelingenbeleid en richt zich op het actievoeren tegen extreemrechts. In oktober zocht de Anti-Fascistische Aktie (AFA) de confrontatie met deelnemers aan een demonstratie van de anti-islam-beweging Pegida in Utrecht.

Schoof ziet een risico van nieuwe gewelddadige confrontaties tussen extreemrechtse- en extreemlinkse groepen, zoals die volgens hem in andere Europese landen ook te zien zijn.

Lees meer over:
Tip de redactie