De 38-jarige man die maandag in Leeuwarden een vrouw met een fles doodsloeg en een andere vrouw met een steekwapen verwondde, stond bij politie, justitie, de gemeente Leeuwarden en hulpinstanties al jaren bekend als gevaarlijk, agressief en gewetenloos. 

Autoriteiten hadden, naar eigen zeggen, echter geen wettelijke middelen om tegen de voormalige tbs'er op te treden.

De man was in 2005 veroordeeld tot tbs met dwangverpleging en kwam begin augustus vrij uit een ggz-kliniek. Dat was tegen de zin van hulpinstanties en politie en justitie. Maar er waren volgens burgemeester Ferd Crone van Leeuwarden geen wettelijke mogelijkheden om hem gedwongen op te sluiten of te laten opnemen, ook al was bekend hoe gevaarlijk de man kon zijn.

''Er was geen wettelijk kader meer om hem vast te houden. We moesten hem vrijlaten, in de hoop dat het goed zou gaan. Er was een risico'', zei psychiater Wouter Teer van ggz Friesland.

Openbaar Ministerie

Het Openbaar Ministerie (OM) in Leeuwarden zegt dat de man in 2005 met zijn auto inrijdt op zijn voormalige schoonvader en hem ook bedreigd.  

Hij wordt later dat jaar door de rechtbank wegens poging tot zware mishandeling veroordeeld tot zes maanden cel en tbs met dwangverpleging. De Hoge Raad zet dat later om in bedreiging. Het Om verklaart dat er maximaal vier jaar tbs kan voor worden opgelegd voor bedreiging. De man kon dus niet langer worden vastgehouden.

Strafblad

De verdachte heeft een lang strafblad en was in het verleden meermalen gewelddadig. ''Hij is geen persoon die zonder risico weer de maatschappij in kon'', zei Crone. Maar politie, justitie, de burgemeester en de ggz hadden ''niet de bevoegdheid om vrijlating te voorkomen''.

De man werd sinds augustus wel voortdurend in de gaten gehouden, zowel door de politie als door hulpinstanties.

Sinds zijn vrijlating heeft hij zich op een klein incident na rustig gehouden. ''Er was geen aanleiding om hem weer op te pakken. Anders hadden we dat zeker gedaan'', zei de burgemeester

Video: Ex-tbs'er stond al lang bekend als gevaarlijk

Onderzoek

Crone heeft de inspectie van het ministerie van Veiligheid en Justitie om een onafhankelijk onderzoek gevraagd. Hij wil zo duidelijk krijgen of ''wij de juiste inschattingen hebben gemaakt''.

''De man heeft meer dan tien jaar doorgebracht in de psychiatrische zorg en gevangenissen. Wij konden niet voorkomen dat hij terugkeerde in de samenleving. Noem het een maas in de wetgeving. Misschien moet een burgemeester meer bevoegdheden krijgen zodat hij in zulke zaken toch kan ingrijpen.''

De voormalige tbs'er verwondde in de Friese hoofdstad maandag een willekeurige 23-jarige vrouw met een mes en sloeg later een 68-jarige inwoonster van Leeuwarden dood met een fles. Mogelijk heeft hij dezelfde dag nog twee andere vrouwen aangevallen en mishandeld. De man meldde zich later die dag zelf bij de politie.