Het Nederlandse softdrugsbeleid is failliet, maar in Den Haag ontbreekt het aan lef om dat te erkennen. Dat stelde de Maastrichtse burgemeester Annemarie Penn-te Strake maandagavond in de gemeenteraad.

De nieuwe burgemeester van de Limburgse hoofdstad voert aan dat niet is uitgekomen wat in de jaren zeventig werd bedacht. Het gedoogbeleid heeft wel degelijk een aanzuigende werking op buitenlanders en coffeeshops zijn commerciële organisaties geworden.

Zij stelt ook dat de handel in hard- en softdrugs door elkaar heen zijn gaan lopen.

Zolang het telen van wietplanten verboden is, zal dat niet veranderen. "We moeten nieuwe vormen vinden", denkt Penn-te Strake. "Ik denk bijvoorbeeld aan 'cannabis social clubs'. Dat zijn clubjes volwassen mensen die goede cannabis telen, in kleine hoeveelheden voor recreatief gebruik."

Georganiseerde handel

De cannabis zou dan binnen die clubs geteeld moeten worden, voor eigen gebruik. Dan zouden criminelen, die nu nog een hoop geld verdienen door grootschalige teelt en verkoop aan coffeeshops, buitenspel kunnen worden gezet en worden aangepakt.

Ook werd vroeger gedacht dat niet voor georganiseerde drugshandel gevreesd hoefde te worden, maar inmiddels is dat juist wel het geval.

Drugstoeristen

Verder stelde Penn-te Strake dat coffeeshops in Maastricht taboe blijven voor buitenlanders. Zij wil niet terug naar de oude situatie, waarin de stad veel last had van drugstoeristen. Door het zogenaamde ingezetenencriterium mogen alleen mensen die in Nederland wonen cannabis kopen in een coffeeshop.

In de Maastrichtse coffeeshops worden sinds 2012 alleen volwassen personen toegelaten die in Nederland wonen. Sindsdien is het aantal drugstoeristen en de drugsoverlast in de binnenstad "drastisch verminderd", aldus Penn-te Strake. Tegelijk erkent ze dat meer drugsrunners aan de randen van de stad zichtbaar zijn en dat er meer agressieve straathandel is gekomen.

Penn-te Strake wil dat minister Ard van der Steur van Justitie het drugsbeleid aankaart als Nederland volgend jaar voorzitter is van de Europese Unie.

Te hoge verwachtingen

PvdA-Kamerlid Marith Volp laat aan NU.nl weten dat Penn-te Strake te hoge verwachtingen heeft van wat er in Den Haag op het terrein van het softdrugsbeleid bereikt kan worden.

"Deze regeerperiode verandert er niets en met de huidige peilingen is het de vraag of er na de verkiezingen een doorbraak te verwachten valt", stelt ze.

Eerdere voorstellen om de teelt van wiet door gemeenten te reguleren konden niet op een meerderheid in de Tweede Kamer rekenen.

"De onveiligheid en overlast zijn de consequenties van het huidige beleid. De zorgen van burgemeesters die dit aan de kaak stellen moeten we wel serieus nemen. Met het toelaten van lokale experimenten kun je kijken wat wél werkt", aldus Volp.

Ook SP-Kamerlid Nine Kooiman vindt dat de Maastrichtse burgemeester gelijk heeft. "Het is absurd dat we het kweken van wiet niet hebben gereguleerd. De minister moet erkennen dat zijn beleid dom en onverstandig is."