De Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG) vindt het ''uitermate vreemd'' dat gemeenten moeten opdraaien voor de kosten van de landelijke maatregel tegen vuurwerkoverlast.

De periode waarin tijdens de jaarwisseling vuurwerk mag worden afgestoken is flink verkort. Nu mogen mensen alleen tussen 18.00 en 2.00 uur vuurwerk afsteken. Voorheen mocht dat al vanaf 10.00 uur.

Handhaving van de maatregel moet door gemeenten worden betaald. ''Er is niet eens een landelijke campagne geweest. Hoe moeten mensen weten dat er iets is veranderd?'', aldus een woordvoerder dinsdag.

"De afspraak was dat dit gezamenlijk zou worden opgepakt maar minister Ivo Opstelten laat het nu afweten.''

De gemeenten hebben volgens de VNG niet de mankracht om extra te gaan handhaven. ''Ook de politie niet en de minister zegt dat hij het ook niet heeft. We begrijpen daarom niet dat dit nu uitsluitend van de gemeenten wordt verwacht.''

Momenteel zijn er 22 gemeenten met vuurwerkvrije zones en zes gemeenten overwegen een verbod. Van 260 Nederlandse gemeenten is bekend dat ze dit jaar géén verbod instellen, 115 gemeenten hebben nog niet geantwoord op een rondgang van NU.nl naar de vuurwerkverboden. 

Opstelten

Minister Opstelten (Veiligheid en Justitie) reageerde dinsdag in de Tweede Kamer door te stellen dat gemeenten toch echt zelf moeten regelen dat de nieuwe tijden voor het afsteken van vuurwerk worden gehandhaafd. Het Rijk heeft daar geen enkele bemoeienis mee en hoeft daar ook geen geld voor vrij te maken.

Opstelten wijst erop dat de nieuwe regels juist in overleg met de gemeenten zijn gemaakt. Het initiatief kwam ook van de gemeenten, vooral van de vier grote steden.

Hij heeft daar toen geen klachten over gehoord en bovendien is er volgens hem geen enkel verzoek om geld binnengekomen. De minister heeft er ''alle vertrouwen in'' dat burgemeester, politie en het Openbaar Ministerie de handhaving in hun plaats goed regelen.

De Partij voor de Dieren en GroenLinks drongen dinsdag aan op een campagne om deze nieuwe tijden bekend te maken bij het publiek, maar daar ziet Opstelten niets in. Volgens hem zullen die veranderde tijdstippen worden meegenomen in de campagnes over vuurwerkbrillen en illegaal vuurwerk, die binnenkort beginnen.

Extra

Een enquête van de NOS wees maandag uit dat maar 25 van 256 gemeenten extra agenten of bijzondere opsporingsambtenaren (boa’s) inzetten voor de handhaving van het verbod. Ook de Nederlandse Politiebond (NPB) zei toen te betwijfelen of er voldoende capaciteit is om vuurwerkverboden te handhaven.

Op de website van Binnenlands Bestuur benadrukt een woordvoerder van het ministerie van Veiligheid en Justitie dat uit de enquête blijkt dat de meeste gemeenten de bestaande capaciteit voor de controle handhaven. 

Manuren

''Omdat de tijd dat vuurwerk mag worden afgestoken korter is, betekent het dat er meer manuren voor controle beschikbaar zijn.'' De VNG-zegsman is het daar niet mee eens: ''Het lijkt me evident dat wanneer de afsteektijd verkort wordt, de tijd dat er gehandhaafd moet worden juist langer is. Daar is dus juist méér mankracht voor nodig dan voorheen, niet minder.''

Met een heel pakket aan maatregelen willen minister Opstelten en staatssecretaris Wilma Mansveld (Milieu) overlast en excessen rond de jaarwisseling terugdringen. Daders krijgen al relatief hoge straffen. Die worden nog hoger als ze hulpverleners en politie belagen.

Alles over de jaarwisseling in ons dossier