De gemeente Amsterdam hoeft de vergunningverlening van de Sinterklaasintocht niet over te doen. Dat oordeelt de Raad van State woensdag in de zaak over het mogelijk discriminerende karakter van Zwarte Piet.

De Raad van State heeft de uitspraak van de rechtbank Amsterdam woensdag vernietigd.

Tevens geeft de Raad van State geen inhoudelijk oordeel over de figuur van Zwarte Piet discriminerend zou zijn.

De Amsterdamse burgemeester Eberhard van der Laan hoeft volgens de hoogste bestuursrechter bij het verlenen van een vergunning niet te kijken naar eventuele stigmatisering of discriminatie. 

Terecht

De Raad van State noemt het terecht dat de vergunningaanvraag alleen is getoetst aan de eisen van de openbare orde en veiligheid. Van der Laan is niet bevoegd om de vraag te beantwoorden of van de figuur van Zwarte Piet een discriminerend effect uitgaat. 

Hiermee hebben woensdag de tegenstanders van Zwarte Piet de zaak tegen de gemeente verloren. Als iemand een oordeel wil krijgen over Zwarte Piet, moet hij of zij naar de burgerlijke rechter of de strafrechter, aldus de Raad van State. Dat kan bijvoorbeeld door een zaak te beginnen tegen de organisatie van een Sinterklaasintocht.

Kwetsend

Enkele Amsterdammers maakten vorig jaar tevergeefs bezwaar tegen de aanwezigheid van Zwarte Pieten bij de intocht en stapten vervolgens naar de rechter, omdat ze Zwarte Piet een racistisch fenomeen vinden. 

De bestuursrechter oordeelde dat de vergunning voor de Sinterklaasintocht van 2013 opnieuw moet worden bekeken, omdat Zwarte Piet inderdaad kwetsend is voor veel zwarte Amsterdammers. Bij de vergunningverlening was onvoldoende aandacht voor de bezwaren van de tegenstanders.

Daarmee kregen de eisers gelijk in hun argument dat "de negatieve stereotypering van Zwarte Piet op de zwarte mens", leidt tot een inbreuk op hun privéleven, zoals beschreven in artikel 8 van het Europees Verdrag voor de Rechten van de Mens.

Zowel Van der Laan als de bezwaarmakers gingen in hoger beroep bij de Raad van State. Normaal doet de Raad negen maanden over een uitspraak, maar de procedure is versneld om uitspraak te kunnen doen nog voor de intocht van dit jaar, aanstaande zaterdag. 

“De Sint komt zondag aan in Amsterdam. Na 5 december praten we verder hoe we het volgend jaar gaan doen”
Eberhard van der Laan

Niet onderhandelen

Van der Laan is tevreden met de uitspraak. Hij blijft echter open staan voor de Pietendiscussie, maar hij stelt voor de discussie na 5 december te voeren als de Sint het land weer uit is.

"Hij ziet dat de Raad van State zijn opvatting deelt dat hij geen zedenmeester is. Hem kan en mag niet gevraagd worden om een evenement vooraf op inhoud te beoordelen. Bij een vergunningsaanvraag toetst de burgemeester alleen op openbare orde en veiligheid'', zo reageert de woordvoerder van Van der Laan op de uitspraak van de Raad van State.

"De uitspraak sterkt de ons in de overtuiging dat we in 2013 en dit jaar terecht de vergunning voor de sinterklaasintocht hebben verleend. Toch ziet de burgemeester ook dat een groot aantal Amsterdammers moeite houdt met de figuur Zwarte Piet. Allerlei aanpassingen zijn al gedaan. De burgemeester wil in gesprek blijven met alle partijen om te komen tot een Zwarte Piet waar iedereen in zich kan vinden.''

Van der Laan pleit ervoor om het kinderfeest eerst ongestoord te vieren. "De Sint komt zondag aan in Amsterdam. Na 5 december praten we verder hoe we het volgend jaar gaan doen. Laten we er eerst een groot kinderfeest van maken, waarbij het gezellig is en iedereen aardig tegen elkaar doet.''

Aangepast

Het uiterlijk van Zwarte Piet werd vorig jaar bij de intocht in Amsterdam al iets aangepast en ook dit jaar zijn er veranderingen. Een 'substantieel' deel van de Pieten zal naar verwachting niet met volledig zwart geschminkt gezicht, maar slechts met 'roetvegen' op het gezicht meedoen.

Voor de bezwaarmakers in deze zaak zijn de uiterlijke veranderingen van Zwarte Piet nog niet voldoende. "Racisme bouw je niet af, je schaft het af. En er valt niet over te onderhandelen", zei hun advocaat tijdens de behandeling bij de Raad van State.

“De Raad van State heeft de discussie eigenlijk teruggegeven aan de maatschappij”
Pietengilde

Teruggegeven

Het Pietengilde is wel tevreden met de uitspraak, al ziet Mark Gilling van de belangenclub voor Zwarte Pieten nog wel dat de discussie doorgaat. "De Raad van State heeft de discussie eigenlijk teruggegeven aan de maatschappij. Wij willen graag blijven praten met tegenstanders om via de weg der geleidelijkheid aanpassingen te doen in het volksfeest", aldus Gilling, die bij de uitspraak aanwezig was.

De tegenstanders van Zwarte Piet willen mogelijk naar het Europese Hof voor de Mensenrechten. "Dit is het begin van een nieuwe fase'', zei schrijfster Margo Morrisen. Advocaat Wil Eikelboom wil daar zelf nog niet op vooruitlopen. Hij zegt de zaak eerst met zijn cliënten te willen bestuderen.

Gouda

Bij de landelijke intocht van Sinterklaas dit jaar op 15 november in Gouda lopen niet alleen Zwarte Pieten mee, maar ook zogenaamde 'kaas- en stroopwafelpieten'.

Dossier Sinterklaas en Zwarte Piet | Wat u moet weten over de discussie rond Zwarte Piet

Waarom alle ogen gericht zijn op het Sinterklaasjournaal