Het Nederlands Forensisch Instituut (NFI) heeft de afgelopen twee jaar een stuk minder secties uitgevoerd voor onderzoeken naar misdrijven.

Waren het er in 2010 en 2011 respectievelijk 413 en 426, in 2012 werden er 339 en in 2013 337 gedaan.

Suzan Demirhan van het NFI heeft hier geen verklaring voor. Ook het Openbaar Ministerie, dat tot sectie besluit, heeft dat niet.

Demirhan zegt dat de afgelopen jaren veel tijd is geïnvesteerd in het opleiden van schouwartsen. Die moet de dood van iemand en de doodsoorzaak vaststellen. Als de oorzaak niet duidelijk is, wordt bij vermoeden van een misdrijf de politie ingeschakeld.

Schotwonden

Het Openbaar Ministerie (OM) beslist of er in een bepaald onderzoek sectie op een dodelijk slachtoffer wordt verricht. Dit om alsnog de precieze doodsoorzaak te bepalen. ''Als een slachtoffer bijvoorbeeld schotwonden heeft, hoeft dit niet te betekenen dat iemand als gevolg daarvan is overleden’’, legt Demirhan uit. ''Dat kan ook nog een andere oorzaak hebben. Om dit uit te sluiten is sectie nodig.’’

Af en toe is het noodzakelijk om organen of delen hiervan uit het lichaam te halen en te bewaren voor nader onderzoek. Het gaat dan vaak om de hersenen of het hart.

Dit gebeurt bijvoorbeeld bij een vermoeden van geweld tegen het hoofd, of als er aanwijzingen zijn voor een ziekelijke afwijking die een rol kunnen hebben gespeeld in het overlijden. Als dit het geval is, wordt een lichaam zonder hersenen begraven of gecremeerd, omdat dit volgens de wet binnen zes werkdagen moet gebeuren.

Hersenen

Onderzoek aan hersenen neemt veel tijd in beslag, legt forensisch patholoog Bela Kubat uit. Ze moeten dan eerst vijf weken worden ondergedompeld in een speciale stof om ze geschikt te houden voor onderzoek. Daarna kan het onderzoek pas beginnen.

Dat organen of delen daarvan kunnen ontbreken bij de uitvaart is een vrij onbekend fenomeen. In een onderzoek naar de verongelukte Michael Boerboom uit Den Haag bleek dat het OM de nabestaanden hiervan niet op de hoogte had gebracht. Dit tot grote ontsteltenis van de ouders. Als blijk van spijt heeft het OM zijn hersenen laten terugplaatsen en de kosten van zijn herbegrafenis betaald.

Het onderzochte lichaamsmateriaal kan later aan nabestaanden worden teruggeven, nadat het OM hiervoor toestemming heeft gegeven.

Protocollen

Pathologen zijn niet verplicht te vermelden dat ze organen van overledenen bewaren. Daarover is wettelijk niets vastgelegd meldt Zembla.

Hierdoor komt het vaker voor dat families hun nabestaanden begraven of cremeren zonder hart of hersenen. Volgens het programma zouden er protocollen moeten komen voor artsenorganisaties, hierin moet de voorlichting aan nabestaanden worden vastgelegd.