Weer is een Nederlandse bisschop schuldig bevonden aan kindermisbruik. Het gaat om de in 2000 overleden Jan Niënhaus. Tegen hem zijn vier klachten gegrond verklaard. 

Het aartsbisdom van Utrecht heeft dat vrijdag bevestigd, meldt de Volkskrant vrijdag.

Niënhaus was voormalig hulpbisschop van het aartsbisdom in Utrecht en titulair bisschop van Benda. Jarenlang was hij de op een na hoogste persoon in het aartsbisdom.

Het misbruik van Niënhaus vond plaats in de periode van midden jaren 50 tot eind jaren 70. Hij was toen kapelaan in Amersfoort en Schalkwijk en later leraar en rector in Apeldoorn. 

Niet openbaar

De klachtencommissie van het Meldpunt misbruik RKK heeft de klachten tegen hem twee jaar geleden al gegrond verklaard, maar heeft dit nooit openbaar gemaakt.

Kardinaal Wim Eijk, de hoogste baas in het aarstbisdom, heeft inmiddels excuses aangeboden aan de vier slachtoffers en er is een schadevergoeding betaald.

Verdrietig

Eijk zegt tegen de Volkskrant dat hij het verdrietig vindt dat het misbruik heeft plaatsgevonden en hoopt dat de gegrondverklaring van de klachten kan helpen in het helingsproces van de slachtoffers.

Eerder deze maand erkende het bisschop van Roermond dat de vorig jaar overleden Jo Gijsen twee jongens heeft misbruikt. Ook dit was al bekend bij het Meldpunt.

Doofpot

Guido Klabbers, voorzitter van de koepel van slachtoffergroepen Klokk, vindt het niet kunnen dat de rooms-katholieke kerk misbruikzaken in de doofpot blijft stoppen. "Vooral als daarbij hooggeplaatsten zijn betrokken."

Volgens Klabbers heeft de kerk meer oog voor hun imago dan voor het leed van de slachtoffers.

De inmiddels overleden bisschop Jan Niënhaus (Johannes Bernardus Niënhaus) heeft zeker vier jongens seksueel misbruikt. Dat was in de jaren 50 tot 70, toen hij werkte in Schalkwijk, Amersfoort en Apeldoorn.

De internationale organisatie Survivors Network of those Abused by Priests (SNAP) is teleurgesteld. "We zijn teleurgesteld dat katholieke functionarissen weer niet open en eerlijk over seksueel misbruik zijn."

"Keer op keer laten ze zien dat ze ongevoelig zijn en bereid zijn om hun eigen reputaties voor te laten gaan op de veiligheid van kinderen en het herstel van de slachtoffers'', zegt de organisatie in een verklaring. 

Informatie

Een woordvoerder van de Rooms-Katholieke kerk laat vrijdagmiddag in een reactie weten dat de kerk antwoord zal geven op vragen van journalisten over misbruik, maar niet zelf met informatie naar buiten zal komen. Dat is al jaren het beleid, aldus de woordvoerder in reactie op beschuldigingen dat misbruikzaken binnen de Rooms-Katholieke kerk in de doofpot worden gestopt.

"De kerk zal verhalen over misbruik niet ontkennen. Dat heeft geen zin als het eenmaal in de publiciteit is"', aldus de woordvoerder. "Als er vragen worden gesteld, communiceren wij transparant en open, maar we zijn niet pro-actief", voegt het kerkelijk meldpunt seksueel misbruik eraan toe.

Volgens het meldpunt is het beter "voor het herstel en de erkenning van het slachtoffer" als de kerk zelf niets naar buiten brengt. Voor slachtoffers kan het namelijk "uiterst moeilijk en confronterend" zijn om hun verhaal na al die jaren te doen.

Gendt

Niënhaus werd geboren op 9 september 1929 in het Gelderse plaatsje Gendt. Hij ging als geestelijke aan de slag in 1955 en in de jaren 80 werd de geestelijke hulpbisschop bij het aartsbisdom Utrecht. Hij was onder meer verantwoordelijk voor onderwijs, jongeren en vorming namens de bisschoppenconferentie.

Het schoolbestuur Mgr. Niënhausstichting wijzigde twee jaar geleden zijn naam naar Fidarda, vanwege klachten over het gedrag van de bisschop.

Indertijd sprak de stichting in een biografie op de website over ''de bezieling van de bisschop, aanstekelijk voor andere mensen omdat hij hen op een open, uitnodigende wijze tegemoet trad. Niënhaus was geen man van grote theologische woorden, maar van verhalen waaruit een grote evangelische wijsheid sprak. Hij sprak de taal van het hart. Daardoor wist hij mensen te raken, zoals hij zich op zijn beurt liet raken door het leven van andere mensen."

In 1999 nam hij afscheid van de kerk vanwege problemen met zijn gezondheid. Niënhaus overleed op 5 december 2000.