Om de aanhoudende problemen op het spoor structureel op te lossen moet de scheiding tussen de Nederlandse Spoorwegen (NS) en spoorbeheerder Prorail ongedaan worden gemaakt.

Dat concludeert topadviseur Jaap Bierman, blijkt volgens de Volkskrant uit documenten en gesprekken met betrokkenen. Bierman was eerder consultant van McKinsey en manager van Shell.

Volgens Bierman behartigen NS en Prorail nu te veel hun eigen belangen en staat dat een goede samenwerking in de weg.

Ook is de marktwerking op het spoor die door de splitsing op gang moest komen maar mondjesmaat gerealiseerd, omdat beide bedrijven in staatshanden zijn.

De directieleden van Prorail zouden bovendien veel te verliezen hebben bij een fusie. De voltallige directie wordt dan mogelijk overbodig.

Spoorfilosofie

Bierman was door NS en Prorail ingehuurd om met de frisse blik van een buitenstaander een toekomstbestendige spoorfilosofie op te stellen.

Hij mocht zijn vergaande conclusies van de directies van Prorail en de NS niet opnemen in het officiële onderzoeksverslag dat later dit jaar met de Tweede Kamer wordt gedeeld. Daarom heeft hij volgens de krant een aparte notitie met zijn bevindingen opgesteld.

Deze memo is bij de NS en Prorail bekend, maar zij benadrukken in de krant dat het om "persoonlijke gedachten" van de adviseur gaat. De notitie van Bierman zou maandag zijn besproken bij een klankbordgroep van staatssecretaris van Infrastructuur Wilma Mansveld.

Publieke belang

Bierman schrijft volgens de krant dat hij heeft geprobeerd het onderzoek niet te laten vertroebelen door de belangen van Prorail of die van de NS. "We hebben ons laten leiden door het publieke belang: wat zouden we willen bereiken voor de samenleving en de treinreiziger."

Het Europees Parlement stelde vorige week nog af te willen van de gedwongen splitsing van spoorbeheer en spoorvervoer. Het parlement is er ook niet langer van overtuigd dat gedwongen marktwerking de situatie verbetert.

De splitsing van NS en Prorail is al vaker bekritiseerd. Dat gebeurde vorig jaar onder meer door Herman Wijffels, die in 1992 voorzitter was van de adviescommissie Verzelfstandiging Spoorwegen.

FNV

Vakbond FNV Spoor deelt de mening van Bierman dat de tijd rijp is om de splitsing van de NS en Prorail ongedaan te maken.

''Marktwerking op het Nederlandse spoor is een illusie, zeker met de halfslachtige keuzes die tot nu toe zijn gemaakt. Daarom is het beter ten hele gekeerd dan ten halve gedwaald", aldus bestuurder Jacqueline Lohle van FNV Spoor.