DEN HAAG - De overheid heeft nog ruim 200 miljoen euro tegoed van criminelen, maar kan daarvan jaarlijks maar een kwart innen.

Ondanks een lichte stijging bij het 'plukken' van criminelen blijft hun schuld aan de staat onverminderd hoog, bijvoorbeeld door de vordering van ruim 25 miljoen euro op de veroordeelde vastgoedhandelaar Jan Dirk Paarlberg.

Minister Ivo Opstelten (Veiligheid en Justitie) maakte dinsdagmiddag bekend dat de overheid het afgelopen jaar 49,7 miljoen euro aan crimineel vermogen heeft afgepakt via het strafrecht.
Dat is volgens de bewindsman 11 procent meer dan in 2011, toen criminelen voor 44,6 miljoen euro werden geplukt.

De bedragen zijn echter lager dan het Bureau Ontneming Openbaar Ministerie (BOOM) in 2010 (55 miljoen euro) en 2009 (50 miljoen euro) meldde.

Paalberg

De veroordeelde vastgoedondernemer Jan-Dirk Paarlberg voert de lijst van vorderingen aan met een bedrag van 25,7 miljoen euro. Het grootste gedeelte deel van die claim (17,1 miljoen euro) bestaat uit geld dat van de vermoorde vastgoedhandelaar Willem Endstra is afgeperst.

Ook Willem Holleeder wordt in die zaak voor ruim 18 miljoen aansprakelijk gesteld.
Nummer drie in de top-3 zijn de erfgenamen van de overleden hasjhandelaar Charles Zwolsman. Zij zijn aangeslagen voor een bedrag van 22,5 miljoen euro, een vordering waarover al meer dan tien jaar juridische strijd wordt gevoerd.

Onderpand

Als onderpand heeft de overheid wel beslag laten leggen op ruim 600 miljoen euro aan bezittingen van criminelen in binnen- en buitenland. Over veel van deze ontnemingen worden langdurige procedures gevoerd.

Schadevergoedingen en schikkingen vallen bij de ontnemingsprocedures. Verdachten in de vastgoedfraudezaak rond het Bouwfonds (Klimop) hebben bijvoorbeeld schikkingen getroffen voor meer dan 100 miljoen euro.

De vereniging van strafrechtadvocaten meent dat veel vorderingen op criminelen ten onrechte worden opgeblazen door het Openbaar Ministerie. Daardoor wordt het beeld geschetst dat de overheid nog honderden miljoenen tegoed heeft van criminelen.

Inzet

Voorzitter Bart Nooitgedagt zegt dat het OM in rechtszaken "irreëel hoog inzet" bij het indienen van vorderingen op de verdachten.

Nooitgedagt: "Wanneer een wietkweker door de rechter veroordeeld is voor de opbrengst van twee oogsten, dan kan het gebeuren dat het OM de winst van vijf oogsten terugvordert."

Volgens de advocaat heeft de nieuwe ontnemingswet in sommige gevallen tot gevolg dat veroordeelde criminelen in financiële zin levenslang krijgen opgelegd. "Het risico bestaat dat je criminelen voorgoed de criminaliteit in drijft om in hun levensonderhoud te voorzien."