Onenigheid over invoeren gebruik fietshelm

DEN HAAG - Verkeersveiligheidsorganisaties twisten over de vraag of de fietshelm verplicht moet worden gesteld.

Het gebruik kan helpen in de strijd tegen het groeiend aantal doden en gewonden onder fietsers.

De Fietsersbond is mordicus tegen het verplicht dragen van een fietshelm, terwijl ANWB en VeiligheidNL (voorheen Stichting Consument en Veiligheid) het vrijwillig dragen van  hoofdbescherming juist willen propageren.

Deze organisaties moeten in de koepel Nationale Onderzoeksagenda Fietsveiligheid komen tot een gezamenlijk antwoord op de vraag of de fietshelm bijdraagt tot minder doden en gewonden.

Geen standpunt

De Stichting Wetenschappelijk Onderzoek Verkeersveiligheid (SWOV) heeft nog geen standpunt ingenomen

In een deze week verschenen rapport verklaard de SWOV echter dat fietshelmen de kans op hoofdletsel met zo'n 42 procent reduceren. Het percentage hersenletsel kan zelfs met 53 dalen.

Per jaar verongelukken meer dan 150 fietsers, ruim een kwart van het aantal verkeersdoden. Circa 10.000 fietsers raken ernstig gewond. Van alle ernstig gewonden is meer dan de helft een fietser (55 procent).

Fel tegen

Desondanks is de Fietsersbond namens twaalf miljoen fietsers fel tegen verplichte invoering. ''We zijn bang dat een verplichting het fietsen zal ontmoedigen'', aldus Arien de Jong. ''Een helm geeft fietsen ten onrechte een imago van onveiligheid.''

Volgens de Fietsersbond zal helmplicht leiden tot minder fietskilometers, terwijl meer bewegen op de tweewielers juist tot een gezondheidswinst en minder lichamelijke klachten leidt. Bovendien zou een helm weinig verschil maken bij een botsingen met een auto.

Prof. Jac Wismans, hoogleraar aan de universiteit van Gothenburg en voorheen verbonden aan de TU in Eindhoven, heeft om die reden zijn lidmaatschap van de Fietsersbond opgezegd. Wismans zegt als deskundige op het terrein van voertuigveiligheid dat de Fietsersbond 'dogmatisch' is.

Pleiten

''Ik zal bij elke mogelijkheid pleiten voor het gebruik van een helm, omdat het aantoonbaar mensenlevens scheelt'', aldus Wismans. ''Een draagplicht voor elektrische fietsers, lichte scooters en racefietsen is op termijn onafwendbaar. Nederland is langzamerhand rijp voor een draagplicht.''

De ANWB zegt vóór het dragen van fietshelmen te zijn, maar op basis van vrijwilligheid. De mobiliteitsvereniging zegt 'dat de trend om een helm te gaan dragen overigens al te merken is'.
''Nog niet zolang geleden was het in Nederland ondenkbaar dat je met een helm fietste'', zegt de ANWB. ''Nu is het stoer.''

In landen als Zwitserland, Zweden en Spanje is het dragen van een fietshelm al verplicht, ook tijdens het wielrennen, skaten en snowboarden.

Kinderen

VeiligheidNL wil beginnen met het dragen van helmen bij kinderen. ''Het is een effectief middel om hersenletsel te voorkomen'', zegt Ilja van Alten. ''Maar we hebben geen plannen voor een verplichting. Eerder een aanmoedigingscampagne, want het draagvlak voor een fietshelm is niet groot.''

In Zeeland zijn inmiddels ruim 27.000 stuks aan scholieren in de klassen een tot en met vier van de basisscholen uitgedeeld. En er is campagne gevoerd op de scholen. Trauma-artsen denken dat een helmplicht onder de basisscholieren een schoolklas per jaar het leven kan redden.

Slogan

De Zeeuwse slogan 'Coole kop, helm op' blijkt goed aan te slaan. Veel kinderen gaan nu met een hoofddeksel op naar school. ''We dachten dat het een taboe zou zijn, maar het staat juist heel stoer'', aldus projectcoördinator Wieteke Wolterbeek.

Heel Nederland volgt volgens Wolterbeek het project op de voet. De resultaten kunnen van invloed zijn op de discussie rond de helmplicht.

Lees meer over:
Tip de redactie