UTRECHT - Scholen in het voortgezet onderwijs willen de komende vijf jaar 1 miljard euro steken in het ontwikkelen van talent bij leerlingen.

Scholen willen de helft van het bedrag zelf investeren. De andere 500 miljoen euro moet van het Rijk komen, aldus de VO-raad in een rapport dat dinsdag is overhandigd aan de Tweede Kamer.

De scholen zijn van plan meer maatwerk te leveren. Hierdoor zouden minder jongeren uitvallen, leerlingen beter doorstromen en met een hoger diploma slagen.

''Nederland versterkt hiermee de positie als kennisland'', aldus voorzitter Sjoerd Slagter. De scholen willen ''slimmer en doelmatiger'' werken.

Beklemmend

Binnen de huidige, beklemmende regelgeving en met de huidige budgetten kan dat niet, zeggen ze. Volgens het rapport zijn voor de plannen elf wetswijzingen nodig.

Zoals het voortgezet onderwijs nu is geregeld, kan talent zich volgens de VO-raad niet goed genoeg ontplooien. Scholen willen programma's op maat zoals huiswerkbegeleiding en verdieping aanbieden.

Zij moeten meer gaan samenwerken met basisscholen en instellingen in het vervolgonderwijs. Bovendien willen zij af van de verplichte duur van een opleiding, het jaarklassensysteem en zijn zij voor flexibele schooltijden en het verstrekken van een diploma met behulp van certificaten per vak.

Basisschool

De Algemene Onderwijsbond (AOb) dringt er bij het Rijk op aan om 1,5 miljard euro extra te investeren in het onderwijs om onder meer op elke basisschool conciërges aan te stellen, de salarissen voor leraren in het middelbaar beroepsonderwijs omhoog te schroeven en het lerarentekort te bestrijden. Maar er is niet alleen extra geld nodig.

Scholen laten ook veel geld liggen. Zij kunnen volgens de AOb miljarden euro's winnen als ze bezuinigen op vaste lasten en grote instellingen weer opsplitsen.

Log

''Geld moet rechtstreeks naar de leerling. Nu zijn er te veel omwegen voordat het in de klas komt'', liet een woordvoerder dinsdag weten, nadat de bond een verkiezingspamflet had gepresenteerd.

Besturen leggen naar de mening van de vakorganisatie te grote reserves aan, creëren logge bestuursbureaus, investeren in prestigeprojecten en geven bestuurders topsalarissen. ''Zaken zijn uit het lood geslagen. Geld kan veel efficiënter worden besteed.''