Wie hoog inzet kan diep vallen. Negen maanden voorwaardelijk voor oud Ahold topman Cees van der Hoeven en zijn financiële rechterhand Michiel Meurs. De Amsterdamse rechtbank acht het tweetal schuldig aan oplichting en valsheid in geschrifte. Een "ongelofelijk lage straf", meent VEB directeur Peter Paul de Vries. Er zijn veel argumenten die hem gelijk geven.

Door Hans Jager van Blikopdebeurs.com

Eerst nog even kort waar het over ging. Alles stond bij Ahold in het teken van groei, groei en nog eens groei. Dus moeten joint ventures volledig bij de omzet worden meegeteld, ook al had men niet de volledige zeggenschap. Er werden twee soorten brieven geschreven. Een openbare (control letter) waarin zeggenschap werd bevestigd en een geheime (side letter), die de zeggenschap weer ontkende. Die laatste bleef verborgen voor de accountant.

De rechter is glashelder in zijn oordeel: het ondertekenen van de side letters is valsheid in geschrifte en misleiding. Het verweer van Van der Hoeven dat hij de side letters nooit gelezen had werd als "volstrekt ongeloofwaardig" naar de prullenmand verwezen. Duidelijke taal! Aan de andere kant is de rechtbank van oordeel dat er "geen sprake is van een onjuiste voorstelling van balans of resultatenrekening naar Nederlands recht." Een vergelijking met bekende fraudezaken als Enron en Parmalat gaat volgens de rechter dan ook niet op.

Al te makkelijke kritiek op rechter Frans Bauduin, die bekend staat als evenwichtig en genuanceerd, is niet gepast. Er is immers op dit gebied (gelukkig) nog geen uitgebreide jurisprudentie. Toch is de vraag gerechtvaardigd of negen maanden voorwaardelijk en een geldboete in verhouding staat tot de bewezen feiten en de bedrijfseconomische en maatschappelijke gevolgen. Daarnaast is er mijns inziens een direct (causaal) verband tussen het handelen van de Ahold top en wat we nu de ‘Ahold boekhoudfraude’ noemen.

Jeroen Smit, auteur van ‘Het drama Ahold’, stelt tegenover DFT terecht dat de koersval van Ahold een gevolg was van de fraude bij US Foodservice en het opstappen van Meurs en Van der Hoeven. De side letter affaire was toen nog niet bekend. Ook is er bij de oud Ahold bestuurders geen sprake van direct persoonlijk gewin. Afgezien van deze verzachtende omstandigheden is, in rond Nederlands, de kluit gewoon belazerd. Een paar maanden onvoorwaardelijke celstraf zou een krachtig en passend signaal geweest zijn.