AMSTERDAM – Sociaal onverantwoord investeren loont, zo laten diverse onderzoeken zien. Beleggers in de wapen- en drankindustrie en in sectoren verbonden aan gokken, roken en seks doen goede zaken.

Lijnrecht daartegenover staat het ‘deugdelijk investeren’, wat iets minder lucratief is, maar wel een morele bonus oplevert.

Investeerders die niet zo veel waarde hechten aan sociaal verantwoord beleggen kunnen onder meer terecht bij het Vice Fund, een investeringsfonds dat vanuit de Amerikaanse staat Texas opereert.

Het fonds investeert vooral in aandelen in bedrijven in de tabak- en drankensector, en in de defensie- en gokindustrie. “Wij geloven dat deze industrieën presteren, onafhankelijk van wat de economie als geheel doet”, meldt het fonds op zijn website.

Tabak

Het Vice Fund belegt bijvoorbeeld in de tabakbedrijven Philip Morris en Altria Group, in drankenproducenten Diageo, Carslberg en SABMiller en in Lockheed Martin, dat onder meer gevechtsvliegtuigen fabriceert. Het fonds heeft sinds zijn oprichting in 2002 een gemiddeld jaarlijks rendement van 7,2 procent behaald, tegenover 5,3 procent voor de S&P 500.

Het enige schemergebied waarin het Vice Fund niet investeert, is de seksindustrie. Voor wie dat wil is er een andere mogelijkheid, namelijk het ‘pornohedgefonds’ AdultVest. Dit Californische fonds werd in 2005 opgericht en heeft tot doelstelling exclusief seksindustriegerelateerde investeringen te doen.

Adultvest investeert in private ondernemingen binnen de seksindustrie, zoals bijvoorbeeld escortbureaus, makers van seksspeeltjes en stripclubs.

Virtue stocks

Aan de andere kant van de schaal bevinden zich de zogenaamde ‘virtue stocks’ of ‘deugdzame aandelen’. Fondsen die hierin beleggen richten zich op morele superioriteit, rechtvaardigheid en andere zaken die de maatschappij ten goede komen. Voorbeelden zijn alternatieve energie en producten die bestaan uit milieuvriendelijk materiaal. Ook bedrijven die goed omspringen met hun personeel kunnen aangemerkt worden als deugdzaam.

Virtue stocks kunnen net als sin stocks bovengemiddeld presteren, zo blijkt uit de onderzoeken ‘The wages of social responsibility’ van Statman en Glushkov en de afgelopen zomer gepubliceerde Nederlandse paper ‘A tale of values-driven and profit seeking social investors’ van onder andere Derwall.

Een toonbeeld van deugdzaamheid vormt het Timothy Plan family of funds. De fondsen die onder deze paraplu aangeboden worden, hanteren “specifieke morele maatstaven om investeringen in bedrijven die bijdragen tot de culturele degradatie van de samenleving te vermijden”.

Zo wordt er nadrukkelijk niet belegd in bedrijven die hun handen vuilmaken aan zaken als abortus, pornografie, samenlevingsvormen buiten het huwelijk en in ondernemingen die zich bezighouden met alcohol, tabak en gokken. De rendementen van de Timothy Plan-fondsen schommelen rond die van vergelijkbare conventionele fondsen.

Religie

Voor beleggers met een religieuze inslag is er het Ave Maria Mutual Funds. Deze groep investeert alleen in bedrijven die “niet de principes van de katholieke kerk overtreden”.

Twee categorieën vormen een taboe in de optiek van het Ave Maria Fonds en dat zijn in de eerste plaats bedrijven die betrokken zijn bij abortus en ten tweede ondernemingen die “tegen het gezinsleven gericht zijn”. Hierbij valt net als bij het Timothy Plan te denken aan pornografie en het “ondermijnen van het huwelijkssacrament”. De fondsen van Ave Maria hebben in 2009 overigens wel een hoger rendement opgeleverd dan de S&P 500.

Rendement

De wetenschappers Hong en Kacperczyk hebben in het onderzoek ‘The price of sin: the effects of social norms on markets’ laten zien dat investeringen in ‘slechte’ aandelen, oftewel de zogenoemde ‘sin stocks’, een hoger rendement opleveren dan het marktgemiddelde.

Ook de studie ‘Sin stock returns’ van Fabozzi, Ma en Oliphant toont dit aan. Volgens hen is het gemiddelde rendement van een sin stock op jaarbasis 19 procent, gemeten over de periode tussen januari 1970 en juni 2007. Het marktgemiddelde in diezelfde periode komt uit op een jaarlijks rendement van 7,9 procent.

Goksector

En dat geldt voor iedere industrie die maatschappelijk onverantwoord bezig is. Zonder uitzondering leveren de ‘foute’ sectoren jaarlijks minimaal 13 procent op, uiteenlopend van 13,45 procent voor de alcoholindustrie tot 33,50 procent voor de goksector.

Een belangrijke reden hiervoor vormt het anti-cyclische karakter van dergelijke sectoren. Met andere woorden: mensen roken, gokken en drinken toch wel, en doen er zelfs nog een schepje bovenop als het economisch even wat minder gaat.

Daarnaast is het in deze industrieën eenvoudiger om een monopoliepositie op te bouwen en zijn sin stocks in eerste instantie vaak ondergewaardeerd, omdat beleggers toch een weerstand hebben om ze aan te schaffen.