Als het aan mobiliteitsaanbieder Vay ligt, gaat dit jaar nog de eerste auto zonder bestuurder de weg op. Het bedrijf wil in de Duitse stad Hamburg beginnen met zijn zogeheten teleritten. Dat betekent dat de deelauto die je boekt door een bestuurder op afstand voor je deur wordt gezet. Hoe dat precies werkt, leggen we hieronder uit.

Vraag een willekeurige autofabrikant wat de volgende grote technologische ontwikkeling wordt en het antwoord is steevast de zelfrijdende auto. Dergelijke autonome voertuigen rijden nu al bij wijze van proef rond, volgehangen met kostbare sensoren, radars en camera's. Toch zal het nog een aantal jaren duren voordat de heuse zelfrijdende auto realiteit is.

Bij het Duitse Vay denken ze dat het anders en bovenal eenvoudiger kan. Daar willen ze een bestuurder, net als een zogenoemde simracer, met stoel, stuur en pedalen voor een drietal schermen zetten. Die teledrivers, zoals ze bij Vay genoemd worden, moeten op die manier de deelauto naar de juiste locatie rijden.

Maar waar een simracer in de virtuele wereld racet, mengt de teledriver zich vanuit het telestation met de auto in het verkeer van de echte wereld. Vergelijk het met een dronepiloot, die vanaf het basisstation een drone ergens in de wereld bestuurt.

De toegevoegde waarde van zo'n teledriver zit hem wat Vay betreft in het gegeven dat de elektrische deelauto voor je huis afgeleverd kan worden. Daardoor hoef je niet eerst via een app uit te vogelen waar het voertuig staat, om er vervolgens naartoe te lopen. De auto zal op een stormachtige dag maar net in een andere wijk staan.

Bestuurders moeten eerst blazen

Is dat allemaal wel zo veilig, vraag je je misschien af. Bij Vay zeggen ze allereerst dat de teledrivers minimaal vijf jaar rijervaring moeten hebben. Daarnaast moeten ze een testprogramma doorlopen en verschillende rijcertificaten halen. Bovendien moeten de teledrivers voorafgaand aan elke dienst een blaastest doen om te bewijzen dat ze niet onder de invloed van alcohol of drugs zijn.

De communicatie tussen de teledriver en het voertuig gaat via het mobiele netwerk. Vay zegt meerdere netwerken tegelijk te gebruiken om zo te voorkomen dat het misgaat, mocht er iets aan de hand zijn met een bepaald netwerk.

Zonder in detail te treden zegt de aanbieder dat ook het telestation en de auto voorzien zijn van extra hardware om in het geval van een probleem 'gewoon' door te kunnen blijven rijden.

Gebruiker moet gewoon zelf sturen

Daarnaast is het telestation zo ingericht dat het afleidingen voor de bestuurder letterlijk en figuurlijk uit beeld filtert. Omgekeerd kan het systeem ervoor zorgen dat in bepaalde situaties voetgangers, fietsers of andere voertuigen beter in beeld gebracht worden. Ook heft het systeem de dode hoek op. Met sensoren kan de teledriver zelf ook in de gaten gehouden worden, om zo tekenen van vermoeidheid te ontdekken.

Het op afstand bestuurbare voertuig zelf is uiteraard begrensd en voorzien van een reeks aan veiligheidssystemen, waaronder een noodremsysteem. Dat systeem reageert volgens Vay sneller dan een mens. Met de voertuigen is de afgelopen twee jaar al praktijkervaring opgedaan in Hamburg en Berlijn.

Zodra je als gebruiker de auto instapt, ben je zelf weer de bestuurder. De teledriver is dan als het goed is alweer begonnen aan de volgende rit voor een andere klant. Voor jou als bestuurder verandert er dan ook niks. Je zult dan zelf moeten gas geven, sturen en bovenal opletten.

Dienst begint in de buitenwijken

Met alle ervaringen van hoe het voertuig gebruikt wordt door zowel de bestuurder als de teledriver wil Vay dit decennium stap voor stap meer rijfuncties aan de deelauto's gaan toevoegen. Op die manier wordt de zelfrijdende auto stapsgewijs werkelijkheid, in plaats van in één keer. Dit is volgens het bedrijf belangrijk voor het vertrouwen van de gebruikers in een autonoom voertuig. Je kunt er op deze manier beter aan wennen.

Vay is een bedrijf waar mensen actief zijn die een verleden hebben bij techbedrijven en autofabrikanten. Zo zijn er medewerkers afkomstig van Tesla, Audi, BMW en Mercedes. Daarnaast werken er mensen die een verleden hebben bij Amazon, Uber en Waymo, de tak van Google die zich bezighoudt met de technologie voor autonoom rijden.

De diensten van Vay moeten dit jaar in het chique Hamburgse stadsdeel Bergedorf van start gaan, om later ook in andere stadsdelen actief te worden. Dat zullen met name de buitenwijken zijn. Voor zijn activiteiten heeft Vay 95 miljoen dollar opgehaald, omgerekend een kleine 84 miljoen euro. De ritten zullen uitgevoerd worden met de elektrische KIA e-Niro, maar er lopen ook gesprekken met andere merken.