De uitdaging om auto's duurzamer te maken begint al bij de productie. Volgens steeds meer staal- en autofabrikanten hebben auto's en andere voertuigen van fossielvrij staal de toekomst. Maar wat moet er nog gebeuren voordat het zover is?

De staalindustrie is een vervuilende industrie. Uit verschillende onderzoeken blijkt dat de staalindustrie wereldwijd goed is voor zo'n 7 procent van de totale CO2-uitstoot. Kortom, door dat deel van de productieketen te vergroenen kunnen autoproducenten en andere bedrijven een grote slag slaan in de verduurzaming van hun eigen productieproces.

Uit een rekensom van Volvo Cars blijkt dat de staalproductie een aandeel heeft van 35 procent in de totale CO2-voetafdruk van het productieproces van een brandstofauto en 20 procent in de bouw van een elektrisch model.

Over vijf jaar productie op commerciële schaal

De Volvo Group heeft naar eigen zeggen de primeur. De tak verantwoordelijk voor vrachtwagens, bussen en machines presenteerde vorig week een kiepwagen voor de mijnbouwindustrie verwaardigd uit fossielvrij staal.

De fabrikant werkt daarvoor samen met de Zweedse staalproducent SSAB. De kiepwagen is bij wijze van proef gebouwd, maar vanaf volgend jaar moet een kleine serie van de band rollen. Op termijn wil de Volvo Group overschakelen naar massaproductie met fossielvrij staal.

SSAB heeft sinds 2016 het zogeheten HYBRIT-programma in ontwikkeling, waarbij de kolen voor hoogovens worden vervangen door waterstof en groene stroom. Tata Steel Nederland kondigde in september vergelijkbare plannen aan. Maar waar het complex bij IJmuiden nog zeker acht jaar nodig heeft om over te stappen, is het in Zweden dus al zover, zij het in kleine volumes.

Ook Volvo Cars gaat op termijn gebruikmaken van het fossielvrije staal van SSAB. Daarvoor sloot het in juni een overeenkomst met de staalfabrikant. In 2026 moet de productie van fossielvrij staal op commerciële schaal gerealiseerd zijn, zodat Volvo het kan toepassen voor zijn productieauto's.

Met dit merkwaardige voertuig heeft de Volvo Group een primeur te pakken.

Met dit merkwaardige voertuig heeft de Volvo Group een primeur te pakken.
Met dit merkwaardige voertuig heeft de Volvo Group een primeur te pakken.
Foto: Volvo Group

Ook Mercedes heeft oren naar fossielvrij staal

De plannen van SSAB zijn ook andere fabrikanten niet ontgaan. Zo sloot Mercedes-moederbedrijf Daimler vorig maand een overeenkomst voor samenwerking met het staalbedrijf. Volgend jaar moeten bij wijze van proef de eerste stukken staal in prototypes van Mercedes verwerkt worden. Het Duitse merk wil dat de gehele productieketen in 2039 volledig klimaatneutraal is.

Dat het Mercedes menens is, blijkt wel uit het gegeven dat het een investering heeft gedaan in de Zweedse start-up H2 Green Steel (H2GS). Dat bedrijf werkt net als SSAB aan het op commerciële schaal mogelijk maken van de productie van fossielvrij staal. H2GS wil in 2030 5 miljoen ton fossielvrij staal per jaar produceren.

Naast autofabrikanten zijn ook toeleveranciers bezig om de productieketen te vergroenen. Om die reden ging Faurecia, de Franse toeleverancier van auto-onderdelen en technologie, in september ook in zee met SSAB. Faurecia gaat onderzoeken of fossielvrij staal ook toegepast kan worden in zaken als het frame voor autostoelen.

SSAB gooit hoge ogen met zijn HYBRIT-programma.

SSAB gooit hoge ogen met zijn HYBRIT-programma.
SSAB gooit hoge ogen met zijn HYBRIT-programma.
Foto: SSAB

Amerikaanse start-up weet BMW te overtuigen

De aandacht voor fossielvrij staal beperkt zich niet tot Zweden. In de Verenigde Staten wordt er door de start-up Boston Metal ook aan gewerkt. De Amerikanen pakken het echte op een geheel eigen wijze aan. Het bedrijf heeft naar eigen zeggen een technologie ontwikkeld waarbij door middel van elektrolyse ijzererts kan omzetten in vloeibaar metaal.

Over ongeveer drie jaar moet een pilotfabriek gereed zijn, waarna in de tweede helft van dit decennium de productie opgang moet komen. BMW is in ieder geval overtuigd van de plannen en kondigde eerder dit jaar een investering in Boston Metal aan.

Kortom, we rijden niet met z'n allen morgen al in auto's waarin fossielvrij staal verwerkt is, maar de plannen van met name SSAB tonen aan dat het geen toekomstmuziek is. Over vijf jaar weten we meer.