Nu auto's door de coronacrisis langer stilstaan, kunnen zij problemen krijgen door de brandstof E10. Die benzinesoort wordt in Nederland het meest getankt, maar brengt bij vooral oudere auto's het risico van allerlei storingen met zich mee.

E10 is benzine waarin maximaal 10 procent bio-ethanol (bioalcohol) is bijgemengd. Sinds twee jaar prijkt er op de pomp voor de gangbaarste benzine (Euro 95) dan ook een sticker met de aanduiding E10. Zo'n sticker zit als advies ook bij het tankklepje op voertuigen die geschikt zijn voor E10 en na oktober 2018 zijn geleverd.

Het verhaal dat deze nieuwe, milieuvriendelijkere brandstof beter niet kan worden gebruikt voor brommers, veel motorfietsen, youngtimers en zeker klassiekers, is genoegzaam bekend. Daarbij spannen veel brom- en snorfietsen trouwens de kroon: E10 is niet zelden een nachtmerrie voor de bezitters én dealerbedrijven.

Die laatste hebben dezelfde klant soms al meerdere keren moeten helpen, omdat tanks vol roest en troep zitten en onderdelen in de brandstofsystemen letterlijk oplossen tot een soort plastic drab. Ook bij oudere auto's waar bij reparatie bijvoorbeeld geen originele onderdelen zoals pakkingen of rubberslangen zijn ingezet, kan gebruik van E10 problemen opleveren.

Vooral een probleem als het voertuig lange tijd niet wordt gebruikt

Dat bevestigt ook Wout Benning, die bij de brancheorganisatie RAI Vereniging als beleidsadviseur duurzaamheid en techniek betrokken was bij het zo veilig mogelijk uitrollen van E10 in Nederland. "Er kunnen problemen ontstaan als de auto, motor of scooter niet op E10 is voorbereid. Op meerdere fronten zelfs: de alcohol in de benzine is hygroscopisch, wat betekent dat de neiging ontstaat om water op te nemen. Dat is vooral een probleem wanneer het voertuig lange tijd niet wordt gebruikt. De E10 zakt dan in de tank naar de bodem, waardoor bijvoorbeeld oxidatie en soms zelfs drabvorming (het beruchte sludge) kan optreden."

“Het probleem is dat je niet alle voertuigen in het E10-overzicht kunt vinden.”
Wout Benning, RAI Vereniging

Dat leidt tot de boeiende vraag wat er gebeurt in de vele auto's die in de huidige crisisperiode weken- of zelfs maandenlang niet of nauwelijks worden gebruikt. Benning: "Als je van tevoren weet dat je een lange periode niet gaat rijden, dan is het slim om de auto vooraf met premiumbenzine van één van de grote merken af te tanken. In die brandstof zit in ons land in de meeste gevallen weinig of geen ethanol, ook al heet hij E5."

Overigens is dit ook de veilige keuze bij twijfel of de auto wel voor E10 geschikt is en de informatieve site e10check.nl noch de dealer uitsluitsel kunnen geven. Bij een aantal automerken is de geschiktheid namelijk niet met terugwerkende kracht getest.

Constructiematerialen kunnen in het gedrang komen

"Bio-ethanol is een wat agressievere brandstof", weet Benning. "Constructiematerialen en afdichtingen kunnen in het gedrang komen. Nieuwe auto's worden hierop aangepast. Aluminium, injectoren, leidingen en de tank moeten er namelijk wel tegen kunnen." Het is een bekend gegeven dat slangen, rubbers, pakkingen en dergelijke kunnen gaan lekken, soms al vrij snel. Even de lijst van e10check.nl bekijken, zou je denken. Maar de praktijk is weerbarstiger.

"Het probleem is dat je niet alle voertuigen in het E10-overzicht kunt vinden, omdat de fabrikanten de geschiktheid niet van alle typen hebben opgegeven. Soms kunnen ze het niet met terugwerkende kracht voor oudere modellen testen. Het is daarom raadzaam eerst het instructieboekje of de tankklep te raadplegen. Is die informatie niet meer beschikbaar of staat er niets over E10 in, bezoek dan de website. En bij twijfel is er altijd nog de dealer."

Zo simpel datumgebonden is het niet

In de autowereld geldt nog weleens de vuistregel dat je met de nieuwere modellen altijd goed zit en dat bij auto's die voor 2000 gebouwd zijn de alarmbellen moeten rinkelen. Maar dat blijkt een misverstand: zo simpel datumgebonden is het beslist niet. Ook auto's van enkele jaren na de eeuwwisseling geven soms problemen.

De vuistregel kan dus gevaarlijk zijn, waarschuwt Benning. "Vooral de eerste serie direct ingespoten motoren vormt een risico." Een samenvatting van de problemen: lambdasondes geven foutmeldingen, het motormanagementlampje brandt, de brandstofpomp is defect, afdichtingen lossen op. En dit risico speelt bij veel merken.

Kies bij twijfel voor het duurdere E5

Is je auto geschikt voor E10, dan is er weinig reden tot zorg. Toch raden experts aan vanwege de hygroscopische werking van de bio-ethanol in E10 bijvoorbeeld wekelijks even een stuk te rijden. Je schudt de tank dan letterlijk op. Kies in geval van twijfel altijd het wat duurdere E5, zeker wanneer je auto langdurig stilstaat. In E5 zit in ons land vaak nauwelijks bio-ethanol.

Het goede nieuws is dat je auto waarschijnlijk wat beter gaat presteren, bij bovendien een iets geringer verbruik. De verbrandingswaarde van ethanol is namelijk relatief laag. Met enig geluk en een beheerste linkervoet verdien je dan iets van de meerkosten van de duurdere benzine terug. Onder andere tests van de ADAC bevestigden het lagere verbruik. Wel even opletten, want niet alle tankstations bieden de Super E5 aan. Met name kleinere tankstations, zelftankstations of zogenoemde witte pompen hebben soms maar twee brandstofsoorten: E10 en diesel.

Dit artikel van AutoWeek biedt meer inzicht in de specifieke problemen rond E10-benzine.