Olie is belangrijk voor een goed functionerende motor. Het heeft naast een smerende ook een beschermende werking. Het moment waarop je je olie moet verversen is dan ook niet willekeurig gekozen. Ook het intern reinigen van het blok is van belang.

Kijk ook op AutoWeek.nl

Wereldwijd gaat 30 procent van de totaal geproduceerde energie verloren door wrijving, slijtage en corrosie. Zo is het ook met een motor in de auto. Zonder de smerende werking van olie functioneert een krachtbron minder goed en verbruikt hij meer brandstof.

De olie in de schappen bij benzinestations en autospeciaalzaken is een geraffineerd product met chemische toevoegingen, aangezien de ruwe olie uit de grond verre van bruikbaar is voor een automotor.

'Er ontstaat een impasse tussen prestaties en emissies'

"Een motor moet aan een aantal voorwaarden voldoen. Enerzijds moet het blok goed presteren, anderzijds moet het aan bepaalde normen voor emissies voldoen. Daarvoor zijn chemische toevoegingen nodig, de zogeheten additieven. Dat is een ingewikkeld proces waar lang niet iedereen bij stilstaat", aldus Gilbert Groot, CEO van smeermiddelenfabrikant JLM.

Wat er zoal in het zogeheten additievenpakket zit, verschilt per product. Gangbare toevoegingen zijn antioxidanten, middelen tegen corrosie, anti-slijtage additieven, een goedje dat schuimvorming tegengaat en reinigingsmiddelen.

Emissienormen worden om de zoveel jaar bijgesteld. Hierdoor moeten autofabrikanten hun motortechniek steeds verder doorontwikkelen. Dit zie je de laatste jaren terug in krachtbronnen met een kleinere motorinhoud, zoals de inmiddels veelvuldig gebruikte driecilinder turbomotoren.

"Olie helpt ervoor te zorgen dat de motor schoon genoeg is. Er wordt nu veel meer gevraagd van het blok, want het moet allemaal kleiner, lichter en schoner met behoudt van prestaties. Zonder de juiste olie ontstaat een soort impasse tussen hogere prestaties enerzijds en lagere emissies anderzijds. Je hebt letterlijk die smerende factor nodig, anders kun je niet bereiken wat je wil", aldus Groot.

Een 1,3-liter motor van Renault, die tot wel 160 PK levert.

'Het moment van een oliewissel is geen willekeurige'

Dat onderstreept tevens het belang van een tijdige oliewissel en het gebruik van het juiste product. Informatie daarover vind je terug in het serviceboekje van de auto. Kwaliteitseisen zijn ter bescherming van de techniek, maar ook van de consument. Die moet ervan op aan kunnen dat het product bepaalde eigenschappen heeft en aan vastgestelde kwaliteitsnormen voldoen.

"Het is heel verleidelijk om het verversen van olie uit te stellen of om het goedkoopste product te pakken. Het moment van gevraagde oliewissel komt niet uit de lucht vallen. De toevoegingen aan motorolie zorgen ervoor dat de olie voor een bepaalde tijd goed beschermt en goed smeert. Dat betekent ook dat het product na die tijd minder gaat beschermen. Dus als je maar blijft uitstellen, wordt de olie steeds minder en in het uiterste geval loop je het risico dat deze in de soep draait", waarschuwt Groot.

'Een vaatwasser reinig je ook'

Naast motorolie zijn ook additieven voor het reinigen van het brandstofsysteem belangrijk voor de levensduur van de motor. "Een auto raakt intern vervuild door gebruik, zo simpel is het. Vergelijk het maar met een vaatwasser. Daar doen we af en toe ook een ontkalkingsblokje in. Zo is het ook met een automotor, daarbij maakt het niet uit of het nu goedkope of een dure auto is", zegt Groot.

Het gebruik van additieven is door vooral om problemen met het brandstofsysteem te voor te zijn, zoals een onregelmatige loop bij stationair toerental of vermogensverlies. "Als je hier niets aan doet, gaat het waarschuwingslampje aan. Zelfs dan zijn er nog mensen die gewoon blijven rijden, 'want de auto doet het nog'. Na verloop van tijd zal de auto in de noodloop gaan, waardoor je wel naar de garage moet. Dit is allemaal te voorkomen met het gebruik van een additief, dan hou je het netjes schoon."

Om dezelfde reden is het zeker voor nieuwe auto's volgens Groot beter om de duurdere premium brandstoffen te tanken, aangezien daar ook additieven inzitten, zij het in minder geconcentreerde vorm. "In Nederland hebben we weliswaar goede kwaliteitsnormen en is de brandstof door de bank genomen erg goed, maar zeker met moderne auto's doe je jezelf een plezier door de hoogste kwaliteit te tanken. Bij een oudere auto luistert het minder nauw."

Kijk ook op AutoWeek.nl