'Generaal X.' zocht zelf publiciteit over 'martelingen'

DEN HAAG - De voormalige generaal die de belangrijkste bron zou zijn van het verhaal in de Volkskrant over 'martelingen' door Nederlandse militairen in Irak zocht hier zelf de publiciteit over.

Dat schrijft de Volkskrant in een zaterdag verschenen reconstructie over de totstandkoming van het verhaal. Achteraf bleek dat justitieel onderzoek is gedaan naar overtredingen en dat er geen aanleiding was voor vervolging, maar dat stond toen niet in de krant.

Onderzoek

Minister Henk Kamp (Defensie) had herhaaldelijk om een reconstructie gevraagd. Volgens zijn woordvoerder zal de publicatie worden meegenomen in het onderzoek dat de minister momenteel laat uitvoeren naar de mogelijkheid aangifte tegen de oud-topman te doen.

Het zou gaan om oud-bevelhebber van de Koninklijke Marechaussee generaal b.d. Cees Neisingh. Kamp denkt voor dinsdagmiddaguitsluitsel over een aangifte te kunnen geven.

Maag

Volkskrantredacteur Jan Hoedeman kwam volgens de reconstructie met 'Generaal X' in contact door een oud-journalist die verklaarde dat de generaal in zijn maag zat met een voorval uit Irak waarbij militairen over de schreef waren gegaan en dat hij in contact wilde komen met een journalist die dat zou uitzoeken. Hoedeman beschrijft in zijn verhaal diverse bronnen te hebben gesproken en geraadpleegd.

Volgens NRC Handelsblad van zaterdag erkent Neisingh dat hij "tamelijk druk" is geweest met de Volkskrantjournalist. Hij zou de mogelijke mishandeling aan de orde hebben gesteld in een "breed kader" van juridische problemen rond vredesmissies. "Ik had nooit het gevoel dat het verhaal alleen over mishandelingen zou gaan."

Rutte

Het Volkskrant-verhaal over de vermeende martelingen die Nederlandse militairen in 2003 in Irak zouden hebben begaan, kreeg wereldwijd aandacht. Kort na de publicatie suggereerde VVD-leider Mark Rutte dat het uit politieke motieven vlak voor de Tweede Kamerverkiezingen naar buiten was gebracht.

Minister Kamp (VVD) suggereerde dat het verhaal was ingestoken om hem te beschadigen. Twee commissies onderzoeken inmiddels de kwestie.

Aanhalingstekens

Kamp laat weten tevreden te zijn dat de Volkskrant erkent dat het woord martelingen misschien beter tussen aanhalingstekens had kunnen staan en dat het ministerie voor publicatie meer tijd had moeten hebben om de kwestie uit te zoeken en te reageren.

Hij vindt echter nog steeds dat de Volkskrant beter had kunnen uitzoeken of de kwestie indertijd bij het Openbaar Ministerie was aangekaart.

Heerts

"Het artikel heeft indertijd ernstige schade aan de reputatie van de krijgsmacht toegebracht en dat is niet meer om te draaien."

De minister roept nu ook de PvdA op duidelijkheid te scheppen over de rol van voormalig vakbondsman en huidig PvdA-Kamerlid Ton Heerts. Heerts was onder meer bij een gesprek met Generaal X aanwezig, maar ontkent de bron van het verhaal te zijn.

Tip de redactie