DEN HAAG - De bouw van nieuwe kerncentrales moet "onder strenge maar realistische voorwaarden" mogelijk worden. Gezien de noodzakelijke procedures en de tijd nodig voor de bouw zal een tweede centrale er niet voor 2016 zijn. Borssele lijkt daarbij een voor de hand liggende plaats, stelde donderdag staatssecretaris Pieter van Geel van Milieu.

Van Geel zet in een brief aan de Tweede Kamer de voorwaarden op een rijtje waaronder bedrijven een kerncentrale mogen bouwen.

Eerder deze week lekte al delen daarvan uit. Het betreft condities voor de veiligheid, afval en terrorismebestendigheid. Maar een debat gevolgd door een besluit van de Tweede Kamer, is door de vervroegde verkiezingen nagenoeg uitgesloten. "We zouden heel omstreden zaken niet erdoor jassen. Dat hebben we toegezegd", onderstreepte CDA-milieuwoordvoerster Liesbeth Spies.

Opwarming

Van Geel ziet al langer brood in nieuwe kerncentrales, omdat kernenergie niet bijdraagt aan de verdere opwarming van de aarde. En dat terwijl de uitstoot van broeikasgassen die voor die opwarming zorgen, in 2050 flink omlaag moet.

Wat de veiligheid betreft moet het gaan om een derde generatie centrale, zoals in Finland in aanbouw is. Zo moet de omhulling bestand zijn tegen hoge overdruk van binnenuit en tegen terreuraanslagen met bijvoorbeeld vliegtuigen.

Afval

De centrale mag pas in gebruik genomen worden, als de overheid een besluit heeft genomen over wat er moet gebeuren met radioactief afval. De PvdA wil pas een besluit als er een oplossing is voor het afval, die voorziet in een beperkte duur van het stralingsgevaar, benadrukte Kamerlid Diederik Samsom.

Wat de lokatie betreft, gaat de voorkeur uit naar een plek vlak bij zee vanwege de beschikbaarheid van koelwater en niet vlakbij dichtbevolkt gebied. Borssele, de lokatie van de huidige enige kerncentrale in Nederland, ligt voor de hand, aldus Van Geel, die ook andere lokaties zoals Eemshaven, Moerdijk, Maasvlakte en de Westelijke Noordoostpolderdijk liet bekijken.

Verzet

Met de brief komt Van Geel tegemoet aan een wens van de Kamer die helderheid wilde over de voorwaarden. Maar een snelle behandeling van het gevoelige dossier zit er niet in. PvdA, SP en GroenLinks verzetten zich ertegen. Het CDA toont daarvoor begrip.

VVD-woordvoerder Paul de Krom, ronduit voorstander van meer kerncentrales, erkent dat de tijd te kort is voor een besluit, maar zou wel een debat willen over het voorstel. "Van Geel heeft dit dossier 3,5 jaar laten liggen. Zonde van de tijd."

Greenpeace

Milieuorganisatie Greenpeace noemt de brief van Van Geel in een reactie donderdag "bedriegelijk en bedenkelijk".