CAIRO - De woede en de verontwaardiging over de uitspraken van paus Benedictus XVI tijdens zijn reis naar Duitsland houden aan. Ook zaterdag kwamen er veel negatieve reacties, voornamelijk uit de moslimwereld.

Uiteenlopende organisaties en personen als de gematigde voorzitter van de Organisatie van de Islamitische Conferentie (OIC), de hoogste autoriteit van de soennitische moslims en de Taliban eisten excuses van de paus. Zij vinden de verklaring van het Vaticaan over de bedoeling van de paus niet voldoende.

Benedictus suggereerde tijdens zijn rede in Regensburg een verband tussen islam en geweld door een negatieve uitspraak van een byzantijnse keizer aan te halen over het verspreiden van de islam met het zwaard.

Het Vaticaan heeft een verklaring uitgebracht waarin het stelde dat het nooit de bedoeling van de paus is geweest de islam te beledigen. Volgens zijn woordvoerder wilde de kerkvorst juist het belang van de dialoog tussen de religies onderstrepen en wilde hij duidelijk maken dat hij religieuze motieven voor geweld absoluut verwerpt.

'Gebrek aan kennis'

De hoogste leider van soennitische moslims, sjeik Mohammed Sayyed Tantawi, zei zaterdag dat de uitspraak van de paus "een duidelijk gebrek aan kennis van de islam verraadt en het geloof koppelt aan zaken die er niets mee te maken hebben". De paus heeft volgens hem met zijn uitlatingen niets bijgedragen aan de dialoog tussen de religies en de culturen in de wereld.

De gematigde Maleisische premier Abdullah Ahmad Badawi, voorzitter van de 57 lidstaten tellende Organisatie van de Islamitische Conferentie, wil dat de paus zijn excuses aanbiedt. Abdullah wil ook dat de paus de uitspraken terugneemt waarmee hij "de gevoelens van moslims in de hele wereld heeft gekwetst".

Verantwoordelijkheid

"De paus moet de uitbarsting van woede die is ontstaan niet licht opnemen", citeerde het Maleisische persbureau Bernama de premier, die in Cuba de top van niet-gebonden landen bijwoont. "Het Vaticaan moet de volledige verantwoordelijkheid nemen voor de zaak en de stappen nemen die nodig zijn om de fout recht te zetten. Het is ongelukkig dat zo'n eminent persoon als de paus geen leiderschap heeft getoond door goede betrekkingen tussen religies te bevorderen."

De radicale Afghaanse Taliban-militie, die tijdens haar bewind het terreurnetwerk al-Qaeda onderdak bood, liet via een woordvoerder weten dat de uitspraak van de paus "duidelijk maakt dat het christelijke westen in oorlog is met de moslims". "Wij veroordelen het en wij willen dat de paus zijn excuses aanbiedt."

Kruistochten

In India zei de voorzitter van de Nationale Commissie voor de Minderheden, Hamid Ansari, dat "de taal die de paus gebruikte, deed denken aan die van zijn voorganger uit de 12e eeuw die opriep tot de kruistochten" waarin christenen ten strijde trokken tegen de moslims in het Heilige Land.

Bisschop Mourqos van de Egyptische Koptische kerk liet zaterdag weten de uitspraken van de paus "en elke aanval op het moslimgeloof" te verwerpen. "Het christelijk geloof geeft ons opdracht iedereen lief te hebben, van wat voor geloof ook. En net zoals ik van de aanhangers van Jezus Christus houd, zo respecteer ik ook de profeet van de moslims en de moslimgelovigen. Het is onaanvaardbaar hun religieuze gevoelens te kwetsen."

'Beledigend'

De Jordaanse regering noemde de woorden van de paus "uiterst beledigend". Minister Abdul Fattah Salah van Religieuze Zaken zei dat zij onaanvaardbaar zijn. "Wij zijn er volslagen door overvallen omdat deze verklaring komt na een periode waarin grote vooruitgang is gemaakt in de dialoog tussen de verschillende stromingen in het geloof." Salah wil dat de paus "onmiddellijk opheldering" verschaft.

New York Times

De Amerikaanse krant The New York Times veroordeelt de uitspraken van paus Benedictus XVI als 'tragisch en gevaarlijk'. In een commentaar schreef de krant zaterdag dat de paus oprecht en overtuigend zijn excuses moet aanbieden, 'waarmee hij laat zien dat woorden ook kunnen genezen'. De schrijver van het commentaar wees erop dat de wereld altijd zorgvuldig luistert naar de woorden van een paus. "En het is tragisch en gevaarlijk als zo iemand opzettelijk of door onbedachtzaamheid pijn veroorzaakt."

Het is, aldus de krant, niet de eerste keer dat de paus tweedracht zaait tussen christenen en moslims. "In 2004, toen hij nog de toptheoloog van het Vaticaan was, sprak hij zich uit tegen toetreding van Turkije tot de Europese Unie omdat Turkije als moslimland steeds tegenover Europa zou staan."