PARAMARIBO - De Surinaamse president Ronald Venetiaan heeft zaterdag verontschuldigingen aangeboden aan de gehele natie en in het bijzonder aan de gemeenschap van Moiwana voor de slachting die het leger bijna 20 jaar geleden in dat dorp heeft aangericht.

Venetiaan sprak zijn publieke pardon, dat door de aanwezigen als een bijzonder emotionele gebeurtenis werd ervaren, uit in een stadion in Moengo (Oost-Suriname). De verontschuldiging namens de staat Suriname maakt deel uit van de uitvoering van een vonnis dat het Inter-Amerikaanse Hof voor de Rechten van de Mens in juni vorig jaar aan Suriname heeft opgelegd.

In Moiwana, dichtbij Moengo, werden op 29 november 1986 ongeveer 40 mensen, onder wie vrouwen en kinderen, op brute wijze om het leven gebracht. Militairen waren toen op zoek naar rebellen die in het junglecommando van Ronnie Brunswijk vochten tegen het regime van ex-legerleider Desi Bouterse.

Ere-saluut

Venetiaan riep de natie op zich ervoor in te zetten dat "dergelijke ernstige schendingen van mensenrechten" zich nooit meer voordoen in Suriname. Hij bracht ook een ere-saluut ter nagedachtenis van politie-inspecteur Herman Gooding, die in 1989 in Paramaribo werd doodgeschoten. Volgens Venetiaan vormden diens "moedige pogingen om opheldering te brengen in de zaak-Moiwana en andere mensenrechtenschendingen" het motief voor de moord.

De excuses van Venetiaan werden in het stadion behalve door de nabestaanden van de slachtoffers aangehoord door talrijke binnenlandse gezagsdragers, ministers, vertegenwoordigers van het Openbaar Ministerie en het diplomatieke corps.

Langs de weg van Paramaribo naar Moengo en in het stadion zelf waren strenge veiligheidsmaatregelen getroffen. Later op zaterdag volgt een plengoffer in het dorp Moengotapoe, niet ver van Moengo.

Smartengeld

Het ministerie van Justitie en Politie in Paramaribo liet vrijdag weten dat uitbetaling van een smartengeld van 13.000 Amerikaanse dollars aan ongeveer 130 nabestaanden in volle gang is. De meeste nabestaanden trokken tijdens de binnenlandse oorlog naar buurland Frans Guyana en wonen daar nog steeds. Betrokkenen van wie de gegevens nog niet volledig zijn, hebben nog tien jaar de tijd om hun bescheiden te overleggen.

Het Inter-Amerikaanse Hof heeft Suriname opgedragen de schuldigen voor de slachting op te sporen en te berechten. Het is niet duidelijk hoe het met dit onderzoek is gesteld. Eerder verklaarde procureur-generaal Soebhaas Punwasi dat het onderzoek was 'geparkeerd'.

Punwasi, die de plechtigheid zaterdag ook bijwoonde, hoopt dat nabestaanden na de publieke excuses van de president bereid zijn verklaringen af te leggen als bijdrage aan de waarheidsvinding. Tot dus ver bestond daartoe weinig animo.