AMSTERDAM/DEN HAAG - De milieuwethouders van ruim twintig gemeenten keren zich tegen het voorgenomen zwerfafvalakkoord dat staatssecretaris Pieter van Geel (Milieu) afgelopen weekeinde naar buiten bracht.

Hij wil namelijk de kosten van het opruimen van het afval "vrijwel volledig" bij de gemeenten neerleggen, blijkt uit een brief die wethouders van onder andere Amsterdam, Maastricht, Deventer, Nijmegen en Enschede donderdag richten tot Van Geel. Het steekt ook dat hij afziet van preventieve maatregelen via statiegeld voor blikjes en flesjes.

Heterdaad

De gemeenten kapittelen ook zijn idee om gemeentelijke handhavers aan te stellen die via bestuurlijke boetes het opruimen van zwerfafval bekostigen. "Burgers op heterdaad betrappen op het weggooien van afval is in de praktijk echter erg moeilijk. Daarom is het niet reëel om te veronderstellen dat gemeenten via de opbrengst van bestuurlijke boetes zelf alle kosten die gemoeid zijn met zwerfafval kunnen bekostigen.".

Van Geel kreeg donderdag in een overleg met de Tweede Kamer harde kritiek van de oppositie en coalitiepartij D66. Het akkoord op hoofdlijnen, zoals Van Geel het omschreef, is volgens Boris van der Ham (D66) "helemaal niks, het is niet eens een akkoord".

Bedrijfsleven

Net als andere kritische Kamerleden vond hij de 11 miljoen euro die het bedrijfsleven steekt in de aanpak van zwerfafval een veel te laag bedrag. De oppositie vindt dat Van Geel nu geen stok meer achter de deur heeft om het bedrijfsleven achter de vodden te zitten, mocht het uiteindelijke actieplan niet het gewenste resultaat opleveren. "Voor 11 miljoen euro is het bedrijfsleven af van zijn verantwoordelijkheid", smaalde Wijnand Duyvendak (GroenLinks). De grootste coalitiepartijen CDA en VVD spraken wel steun uit voor Van Geel.

Tijdens het debat moest die erkennen dat er nog lang geen sprake is van een uitgewerkt actieplan. Dat zal nog tot oktober op zich laten wachten. Van Geel bleef wel pal staan achter zijn beslissing om af te zien van statiegeld. "Een veel fundamenteler aanpak is nodig", aldus de staatssecretaris. "Statiegeld werkt bij de aanpak van sommige zaken, maar niet met alles. We moeten af van de ideologische fixatie op statiegeld".