RIJSWIJK - Burgemeesters steunen het besluit van burgemeester R. Welschen van Eindhoven om op te stappen. Hij kondigde donderdag aan zijn functie vervroegd neer te leggen, omdat de gemeentelijke herindeling in Zuidoost-Brabant niet doorgaat.

De rijksoverheid heeft "erg onhandig" geopereerd in de herindelingsoperatie rondom Eindhoven, vindt burgmeester van Haarlem en voorzitter J. Pop van het Nederlands Genootschap van Burgemeesters. Hij kan zich de frustratie van Welschen voorstellen, omdat net als Eindhoven ook Haarlem is ingegroeid rond buurgemeenten.

"Eerst was het de bedoeling van Eindhoven een stadsprovincie te maken, toen was er sprake van een herindeling en nu wordt dat weer afgeblazen", zegt Pop. "Nu worden allerlei belangrijke ontwikkelingen zoals industrie, werkgelegenheid en woningbouw geblokkeerd." Welschen heeft in deze zaak niet verwijtbaar gefaald, meent hij.

"Een maatje kwijt"

De Tilburgse burgemeester J. Stekelenburg zegt in een reactie "een maatje" kwijt te zijn. Volgens hem heeft zijn collega zijn gevoel van onmacht de ruimte gegeven. "Drie grote gemeenten in Noord-Brabant, Tilburg, Breda en Den Bosch hebben herindelingsmogelijkheden gehad en daardoor de ruimte gekregen in de gemeente goede dingen te doen. Eindhoven, juist de gemeente die de ruimte heel erg nodig heeft, krijgt die kans echter niet. Dat is zuur", aldus Stekelenburg.

"Moedige stap"

Burgemeester Opstelten van Rotterdam noemt het opstappen een "moedige stap". Hij kan zich de keuze, die hem aanspreekt, voorstellen. "Welschen is jaar in jaar uit met de herindeling bezig geweest." In Rotterdam stapte in 1996 wethouder R. Smit (haven) op, omdat de plannen voor een stadsprovincie in het Rijnmondgebied stukliepen.

Provincie wijst kritiek van de hand

De grootste fracties in de Brabantse Staten, het CDA en de VVD, wijzen de kritiek van Welschen op het provinciebestuur van de hand. Volgens de Eindhovense burgemeester hebben electorale overwegingen de hoofdrol gespeeld toen Provinciale Staten een streep haalden door de gemeentelijke herindeling in Zuidoost-Brabant. "Wij zijn altijd tegenstanders geweest van zowel de stadsprovincie als grootschalige herindeling", zegt CDA-fractievoorzitter J. Melis. Hij betreurt het dat de burgemeester voortijdig opstapt. VVD-fractievoorzitter F. van Opstal-Kalwij vindt dat Welschen eerder had moeten stoppen als hij zich de afwijzing van de herindeling zo aantrekt. "Die race was twee jaar geleden al gelopen."

"Een zware stap"

Welschen, die zich altijd sterk heeft gemaakt voor een versterking van Eindhoven, voelt zich zowel door de provincie als door minister Remkes van Binnenlandse Zaken inconsequent behandeld. Premier Balkenende vindt het besluit "een zware stap".

Balkenende zei nog niet volledig op de hoogte te zijn van Welschens motieven, zodat hij nog geen definitief oordeel heeft. VVD-minister Remkes wilde vrijdag slechts kwijt dat hij het besluit van Welschen "respecteert".