BRUSSEL - Nederlanders zijn erg kritisch over de Europese Unie, veel meer dan andere Europeanen. Alleen de Zweedse bevolking is nog kritischer. Bijna twee op drie Nederlanders (61 procent) vindt de EU 'inefficiënt' en een op de zeven (15 procent) vindt de EU zelfs 'geldverspilling'.

Dat blijkt uit een onderzoek in opdracht van de Europese Commissie. De enquête is in februari en maart gehouden onder 25.000 EU-inwoners, onder wie 1062 Nederlanders. De commissie presenteerde de uitkomsten vrijdag.

De Nederlandse kritiek gaat wel gepaard met een grote betrokkenheid. In geen ander land vinden zoveel mensen het lidmaatschap van de EU een goede zaak (71 procent). Nederlanders zijn stukken positiever dan Oostenrijkers en de Letten, van wie minder dan een derde blij is met het EU-lidmaatschap.

Vrije markt

Het grootste voordeel van de EU vinden Nederlanders de vrije markt (39 procent) en de vrede (36 procent). De euro wordt ook genoemd als een pluspunt.

Nederlanders hebben vorig jaar de EU-grondwet in een referendum afgewezen, maar toch vinden relatief veel Nederlanders een grondwet belangrijk voor de toekomst van Europa: met 37 procent staat ons land zelfs in de top-drie van landen die een EU-grondwet belangrijk vinden.

Positief

De uitbreiding van de EU is evenmin een bezwaar voor de ondervraagde Nederlanders. Twee jaar geleden zijn tien landen toegetreden. Bulgarije, Roemenië, Turkije en de Balkan staan voor de deur. Een meerderheid van de Nederlanders (62 procent) vindt de uitbreiding positief, tegen 55 procent gemiddeld in de EU.

Wel vrezen velen dat ze moeilijker een baan vinden door komende uitbreiding. Nederlanders (62 procent) wijken daarmee niet af van het EU-gemiddelde. Slechts 20 procent (de een na laagste score in de EU) vindt dat producten echt goedkoper zijn geworden door de EU.

Welvaartsverschillen

Veel ondervraagden concluderen dat de Europese Unie vooral moet zorgen voor kleinere welvaartsverschillen tussen de landen. Suggesties van de EU om het 'Europa-gevoel' te versterken door een EU-inkomstenbelasting of een EU-team bij de Olympische Spelen, kregen vrijwel geen steun van de ondervraagden, ook niet in Nederland.

Gevraagd wat de EU wel meer moet doen, antwoorden veel mensen dat ze meer gezamenlijke actie willen tegen terrorisme en voor democratie.