DEN HAAG - Regeringspartijen in de Tweede Kamer hebben dinsdag met groot ongenoegen gereageerd op een rapport van de Wetenschappelijke Raad voor het Regeringsbeleid (WRR) over de islam. VVD, LPF en de Groep Wilders willen een spoeddebat met premier Balkenende over het rapport en over uitlatingen van een van de auteurs van het rapport.

De WRR betoogt in een rapport dat woensdag officieel verschijnt dat de veelgehoorde constatering dat de islam principieel strijdig is met democratie en mensenrechten, onjuist is. Ook stelt de Raad dat politici moeten stoppen met het zwartmaken van de islam.

Democratische hervormingen

Bovendien, zo stelt de WRR na drie jaar onderzoek, zijn er binnen het islamitisch activisme wel degelijk stromingen die streven naar democratische hervormingen. De WRR pleit ervoor dat Nederland en de Europese Unie openlijk steun verlenen aan deze bewegingen, zoals de Moslimbroederschap in Egypte en de Hezbollah in Libanon. Ook moet de EU contacten aanknopen met de in de Palestijnse gebieden regerende Hamas-beweging.

Stemmingmakerij

In een interview met het ANP noemde WRR-onderzoeker Jan Schoonenboom de namen van Verhagen (CDA-fractievoorzitter), VVD-Kamerlid Hirsi Ali en Wilders als politici die zich schuldig maken aan 'islam-bashing' of stemmingmakerij.

De aangesprokenen reageerden gestoken. "Geen wetenschap maar kwakzalverij", zei VVD-Kamerlid Hirsi Ali. CDA-fractievoorzitter Verhagen: "Onzorgvuldige lariekoek. Studeerkamerpolitiek." Wilders: "Naïef en gevaarlijk. Taal der dwazen." LPF: "Een rammelend rapport dat het aanzien van de WRR schaadt."

Spoeddebat

VVD, Wilders en de LPF willen nu van premier Balkenende weten wat hij vindt van het rapport en de uitlatingen van de WRR naar aanleiding van het rapport, dat overigens woensdag pas formeel aan minister Bot (Buitelandse Zaken) wordt aangeboden. Mogelijk dat dit tot een spoeddebat in de Kamer leidt.

Pamflet

Hirsi Ali zei dinsdag dat ze het rapport niet ziet als een wetenschappelijk onderzoek, "maar als een politiek pamflet. Deze onderzoekers moeten zich gewoon melden bij een politieke partij". Volgens haar staan er ook feitelijke onjuistheden in. In het rapport stelt de WRR dat in Marokko het familierecht onder de sharia is hervormd, in het voordeel van vrouwen. Hirsi Ali: "Onderdelen van het familierecht zijn juist uit de sharia gehaald en daarna verbeterd. De WRR zet de wereld op zijn kop. Uit de sharia komt echt niets positiefs."

Contacten aanknopen met radicale bewegingen als Hamas, Hezbollah of de Moslimbroederschap, zoals door de WRR bepleit, is voor Hirsi Ali gelijk aan "het sponsoren van neonazi's of de Hofstadgroep. Dat is 'appeasement' (verzoeningspolitiek, red.) in zijn zuiverste vorm."

De PvdA vindt de kritiek van de WRR onterecht maar ziet niets in een debat met Balkenende. "Hirsi Ali en Wilders zijn voorvechters van de vrijheid van meningsuiting. Als ze dan een keer een beetje tegenwind krijgen, moeten ze niet flauw doen en bij de premier om opheldering vragen."

Eens

GroenLinks-Kamerlid Azough is het volledig eens met de WRR en ergert zich aan de "Pavlov-reactie van rechtse politici". "Opvallend is dat de AIVD twee jaar geleden ook al stelde dat heftige woorden in het debat de rekrutering van jonge radicalen kan vergemakkelijken. Ook de AIVD kreeg toen van politici te horen dat ze zich stil moest houden."

S. Harchaoui, directeur van Forum, het instituut voor multiculturele ontwikkeling, noemt het "zeer belangrijk dat de WRR het aandurft om het debat aan te gaan. Jammer van sommige primaire reflexen".