DEN HAAG - Een op de vijf huishoudens gaat er dit jaar financieel op achteruit. Dat is dinsdag gebleken uit berekeningen van het Centraal Planbureau (CPB).

Bekijk video: Modem/ Breedband

Die uitkomst komt overeen met eerdere berekeningen van vakcentrale MHP, die in een zwartboek aangaf dat 20 procent van de huishoudens aan koopkracht zou verliezen. Vakcentrale FNV verwachtte eerder koopkrachtverlies voor een nog grotere groep, maar net als collegavakbond CNV ziet ze ook in deze CPB-cijfers opnieuw voldoende reden om financiële compensatie te eisen.

Compensatie

Ook oppositiepartij PvdA eist extra maatregelen, zoals compensatie voor de hogere energieprijzen en een hogere zorgtoeslag voor alleenstaanden.

De coalitiepartijen CDA, VVD en D66 hielden zich dinsdag op de vlakte. Zij willen eerst gedetailleerde cijfers zien en van het kabinet horen wat het gaat doen. Minister Zalm (Financiën) praat deze weken afzonderlijk met alle bewindslieden over de begroting van dit jaar en die van 2007. Er wordt gekeken welke groepen onbedoeld veel nadeel ondervinden van bijvoorbeeld de invoering van het zorgstelsel. Dan gaat het onder anderen om gepensioneerden, WAO'ers, wezen en weduwen.

Gevolgen

Tijdens het recente voorjaarsoverleg botsten kabinet en vakbonden over de precieze gevolgen van het kabinetsbeleid voor de koopkracht. Uit onderzoek in opdracht van de FNV kwam naar voren dat de helft van de bevolking erop achteruit zou gaan. Het kabinet heeft steeds aangegeven een koopkrachtstijging van gemiddeld 1 procent te verwachten, maar benadrukte wel dat niet gegarandeerd kon worden dat iedereen erop vooruit gaat.

Uit de nieuwe CPB-berekeningen blijkt dat vooral het nieuwe zorgstelsel sommige groepen in de portemonnee raakt. Het koopkrachtverlies komt weliswaar in meerdere inkomensgroepen voor, maar vooral onder alleenstaanden zonder kinderen en tweeverdieners zonder kinderen gaan veel mensen erop achteruit. De financiële achteruitgang pakt volgens ingewijden overigens kleiner uit dan de vakbonden verwachten.

Problemen

Dinsdag bleek uit een peiling van onderzoeksbureau Interview-NSS dat bijna vijf miljoen huishoudens vinden dat hun besteedbaar inkomen sinds januari lager is geworden. Bij 950.000 van hen heeft dit al geleid tot financiële problemen. Nog eens twee miljoen huishoudens verwachten dat zij in de loop van dit jaar problemen krijgen.

Energierekening

De peiling is uitgevoerd in opdracht van Groep Gerechtsdeurwaarders Nederland (GGN). Als belangrijkste oorzaken van de financiële achteruitgang zijn volgens de ondervraagden het nieuwe zorgstelsel en een hogere energierekening. "Het consumentenvertrouwen mag dan de afgelopen maanden zijn toegenomen, blijkbaar voelen mensen het economisch herstel nog niet direct in de portemonnee", concludeert algemeen directeur P. Taks van GGN.