Loekasjenko breekt oppositie met geweld

MINSK - De Wit-Russische president Aleksandr Loekasjenko heeft het afgelopen weekeinde met geweld een einde laten maken aan demonstraties van de oppositie. Tot woede van het Westen zaten zondag nog honderden oppositieleden vast, onder wie een van de prominentste tegenstanders van Loekasjenko. Aleksandr Kozoelin hangt een straf van maximaal zes jaar boven het hoofd wegens 'straatvandalisme'.

Ondertussen probeert de gedecimeerde oppositie zich te hergroeperen. Demonstraties zitten er voorlopig niet meer in.

Strategie

"Acties op straat zijn maar een klein onderdeel van onze strategie", aldus de woordvoerder van oppositieleider Aleksandr Milinkevitsj, die zaterdag een nieuwe politieke beweging voor de 'bevrijding' van Wit-Rusland had aangekondigd.

Fraude

Loekasjenko heeft de presidentsverkiezingen van een week geleden volgens de oppositie door intimidatie en fraude gewonnen. De demonstranten worden in hun kritiek gesteund door het Westen, dat het geweld van zaterdag heeft afgekeurd.

Duimschroeven

Zowel Brussel als Washington heeft van Minsk geëist dat het de betogers vrijlaat. De EU en de VS waren al van plan Loekasjenko de duimschroeven verder aan te draaien. Zij overwegen onder meer financiële sancties tegen het regime in de voormalige Sovjetstaat. Het Wit-Russische ministerie van Buitenlandse Zaken noemde de reactie "op de rand van hysterie".

Kozoelin

Onder de arrestanten is presidentskandidaat Aleksandr Kozoelin, die zaterdagmiddag een protestmars naar een gevangenis leidde en volgens de autoriteiten had opgeroepen met geweld een einde te maken aan het regime van Loekasjenko. Bijna een dag lang was niet bekend waar Kozoelin wordt vastgehouden. Later bleek hij in het huis van bewaring in de stad Zjodino te zitten. Milinkevitsj, die hem daar "morele steun" wilde verlenen, werd de deur gewezen.

Dictator

De voormalige deken van de Universiteit van Minsk had zaterdag de hulp van de Verenigde Naties ingeroepen. "De laatste dictator zou naar het tribunaal (het Internationaal Strafhof) in Den Haag gestuurd moeten worden", aldus Kozoelin, die tijdens zijn arrestatie werd geslagen.

De demonstratie was, net als alle andere betogingen van de afgelopen week, niet door de autoriteiten goedgekeurd. Loekasjenko liet in de nacht van donderdag op vrijdag al een tentenkamp van de oppositie op het centraal gelegen Oktoberplein afbreken. Daarbij werden ook al honderden aanhangers van Milinkevitsj en Kozoelin opgepakt.

De betoging van zaterdag begon nog rustig, al was de politie overal aanwezig om te voorkomen dat de demonstranten het Oktoberplein op zouden gaan. Circa 7000 betogers hoorden later in een nabijgelegen park hoe Milinkevitsj de geboorte van een nieuwe beweging voor de 'bevrijding' van Wit-Rusland aankondigde.

Dissidenten

Hij riep de aanwezigen op om snel een nieuwe "aanval" te openen op het bewind van "dictator" Loekasjenko. "We zullen voor alles strijden voor eerlijke verkiezingen", aldus Milinkevitsj. De oppositieleider gaat verder proberen dissidente studenten op buitenlandse universiteiten te krijgen en onafhankelijke media nieuw leven in te blazen.

Onervaren

Loekasjenko greep het uiteenslaan van de demonstratie aan om zich laatdunkend uit te laten over zijn politieke tegenstanders. De man die Wit-Rusland al sinds 1994 met ijzeren vuist regeert, noemde hen onervaren en ineffectief.

"Ze waren niet in staat de macht te grijpen en geloofden ook niet dat ze het zouden kunnen", aldus de voor de tweede keer herkozen president in een interview met de Russische tv-zender NTV.

Tip de redactie