'Tbs-systeem is fout en onrechtvaardig'

DEN HAAG - Het Nederlandse systeem voor terbeschikkingstelling (tbs) is in de kern fout en onrechtvaardig. Dat betoogde advocaat mr. C. Korvinus woensdag voor de parlementaire commissie die het tbs-stelsel onderzoekt. Volgens de strafpleiter leidt het systeem tot willekeur en de maatregel kan door verlenging veel langer worden dan het delict eigenlijk verdient. Ook is het stelsel uit zijn krachten gegroeid en neemt de maatschappelijke acceptatie ervan af. "We moeten van dit huidige systeem af en het vervangen."

Korvinus wees erop dat het huidige tbs-systeem zijn eigen 'longstayers' creëert. Dat zijn tbs-gestelden bij wie behandeling niet meer helpt maar die opgesloten blijven, omdat ze te gevaarlijk zijn om terug te keren in de maatschappij.

De advocaat meent dat in het tbs-stelsel niet meer de behandeling vooropstaat, maar de veiligheid en het risico voor de maatschappij. "De behandelaars komen vaak niet verder met patiënten. Die zijn ongemotiveerd en raken uitbehandeld. Als de rechter steeds de maatregel verlengt, is de proportionaliteit zoek."

Longstay

Korvinus wees erop dat tbs steeds meer een alternatief wordt voor een levenslange gevangenisstraf, waarbij veroordeelden ook nooit meer vrijkomen. De cijfers wijzen dat ook uit. In Nederland zijn dertig levenslang gestraften en het aantal plaatsen dat justitie creëert voor longstayers, groeit gestaag van zestig nu naar tweehonderd tot 250 de komende jaren.

De Amsterdamse rechter mr. J. van der Vaart bevestigde dat de tbs in een aantal gevallen niet meer passend is gezien het ooit gepleegde delict. Waar mensen vroeger toch nog behandeling kregen, gaan ze nu sneller naar de longstay.

Ook wees ze erop dat rechters de laatste jaren rekening houden met de schaarste aan tbs-plaatsen. Alleen de zware gevallen krijgen tbs of een verlenging. De laatste jaren is er echter een toename van tbs'ers.

Zorgcircuit

De raadsman wil een ander systeem voor mensen die een misdrijf plegen en een psychiatrische ziekte of een persoonlijkheidsstoornis hebben. Mensen met een duidelijke stoornis en beperkte verstandelijke vermogens moeten niet in het justitiële - maar in het zorgcircuit terechtkomen. Zij moeten een goede behandeling krijgen. Alle anderen zijn in beginsel gewoon toerekeningsvatbaar en krijgen een strafmaatregel.

Tip de redactie