DEN HAAG - Scholen die onder de maat presteren, moeten een boete kunnen krijgen. Ook kan de Onderwijsinspectie scholen dwingen uitgevallen lesuren alsnog te geven. Dat zei minister Van der Hoeven (Onderwijs) woensdag in een reactie op een advies van de Onderwijsraad over toezicht op het onderwijs. Van de minister mag de inspectie strenger gaan optreden door scholen te gaan dwingen uitgevallen uren alsnog te geven.

Welke partij, de minister of de inspecteur, andere sancties gaat opleggen, wil ze nog bekijken. Dan gaat het om boetes en de aanstelling van een bewindvoerder.

Geldkraan dichtdraaien

Maar dat er meer maatregelen tegen falende scholen moeten komen, staat voor Van der Hoeven als een paal boven water "Nu zijn die nog heel beperkt. Het is alles of niets." De inspectie kan met een slechte school in gesprek gaan of de minister kan de geldkraan dichtdraaien, maar zo ver komt het nooit.

Te collegiaal

De Onderwijsraad vindt dat inspectie en scholen nu nog te "collegiaal" met elkaar omgaan. De inspectie moet direct alarm slaan als het schoolbestuur er een potje van maakt, de financiën niet op orde zijn of de leerlingen langdurig slecht les krijgen. De inspectie moet werken met een paar duidelijke normen die de overheid heeft opgesteld. Daarbij gaat het onder meer om een minimumaantal lesuren en minimumeisen voor taal en rekenen, waaraan bijna alle leerlingen voor een bepaalde leeftijd moeten voldoen.

Examens lerarenopleiding

Omdat goed onderwijs staat of valt met goede aankomende leraren, moet de inspectie de kwaliteit van de examens van lerarenopleidingen beter gaan bewaken. Toezicht op het niveau van de examens in het voortgezet onderwijs zou ook een taak van de onderwijsinspectie moeten worden. Van der Hoeven was daar niet meteen voor te porren, zei ze in haar reactie.

Ouders

In de Tweede Kamer wijzen zowel PvdA als CDA erop dat ook de ouders een belangrijke stem moeten krijgen bij het aankaarten van problemen op school. Maar de PvdA staat niet te juichen over meer maatregelen, zegt Kamerlid Hamer. Ze denkt dat de minister al genoeg instrumenten in handen heeft en vreest meer papierwerk voor scholen.

CDA'er De Vries vindt juist dat meer instrumenten om in te grijpen sneller tot verbeteringen op slechte scholen kan leiden. Vooral de aanstelling van een bewindvoerder vindt hij een goed idee, omdat het vaak de schoolleiding is die het laat afweten. "Problemen liggen vaak niet bij de leraar, maar bij het management."

In tegenstelling tot de minister wil het CDA wel dat de onderwijsinspectie het niveau van de examens in het voortgezet onderwijs gaat beoordelen. "Het toezicht is nu niet goed. Dat gebeurt op een te grote afstand."

De Besturenraad, de organisatie van christelijke scholen, vindt het terecht dat de onderwijsinspectie scholen steviger gaat aanpakken. "De inspecteur mag wel iets meer zijn dan de kritische vriend van de school", zegt een woordvoerder. "Hij is een vertegenwoordiger van de minister. Dat geeft alleen maar duidelijkheid." Maar de Besturenraad wil wel dat de inspectie rapporteert over een school en dat het de minister is die sancties oplegt.