LEIDSCHENDAM - De veiligheidsdienst AIVD is een diepgaand onderzoek begonnen naar documenten van de organisatie die in handen zouden zijn gevallen van het criminele circuit. Dat liet de dienst zaterdag weten. Het gaat om stukken over topcrimineel Mink K. die De Telegraaf zaterdag publiceerde.

Bekijk video: Modem/ Breedband

"De AIVD neemt het hoog op dat opnieuw staatsgeheimen in verkeerde handen zijn gevallen", zo liet de organisatie weten. Ook het Openbaar Ministerie heeft met onmiddellijke ingang een onderzoek op gang gebracht.

Uit uitgelekte interne stukken van de dienst, die zaterdag zijn gepubliceerd door De Telegraaf, blijkt dat de groep van Mink K. jaarlijks miljoenen reserveerde voor het omkopen van politie en justitiepersoneel. In de documenten waaruit de krant citeert, stelt een informant uit de groep van K. dat de corruptie zelfs zo ver ging dat er liquidaties werden uitgevoerd met door de politie in beslag genomen wapens die voor de gelegenheid werden 'uitgeleend.'

"De rol van de AIVD, destijds de BVD, met betrekking tot de georganiseerde criminaliteit bestond uit onderzoek naar mogelijke aantasting van de integriteit van de openbare sector", stelt de dienst. "Kort gezegd: in welke mate is de onderwereld in staat de bovenwereld te manipuleren. Dit onderwerp had bijzondere aandacht in de periode 1996-1999. Hierover is ook in de jaarverslagen van de dienst gepubliceerd."

Onderzoek OM

Volgens de woordvoerder van het OM wordt onderzocht of de beweringen juist zijn en wat de betrokkenheid van het OM is geweest. "Maar het gaat om feiten uit midden jaren negentig. Die heb je niet een-twee-drie boven tafel." Ook de beweringen dat de groep van K. achter inbraken bij het Amsterdamse Openbaar Ministerie en bij officier van justitie J. Valente zit, worden volgens de woordvoerder onderzocht.

K. werd eerder veroordeeld tot 3,5 jaar gevangenisstraf in verband met de vondst van een enorme hoeveelheid wapens in een woning aan de Nachtwachtlaan in Amsterdam, in 1999. Begin vorig jaar werd hij in de halfopen gevangenis in Heerhugowaard aangehouden op verdenking van de moord op de Alkmaarse drugshandelaar Jaap van der Heiden. Die werd in april 1993 in zijn woonplaats door middel van een bom gedood. Het explosief zat in een plastic tas die aan zijn voordeur was bevestigd.

Infiltraties

Uit de documenten zou blijken dat de AIVD jarenlang onderzoek deed en infiltraties aanstuurde rond Amsterdamse drugscriminelen omdat er sterke vermoedens bestonden over corruptie bij politie en justitie. De geheime documenten circuleren volgens de Telegraaf in het Amsterdamse criminele circuit.

De AIVD zou de beschikking hebben gehad over twee informanten binnen de groep van Mink K., die in de stukken Sentaro en Herfstbos worden genoemd. In de stukken stelt Sentaro dat de organisatie van K. een aantal hoge ambtenaren van politie en justitie zou hebben omgekocht. "In ruil voor geld zouden deze personen K. waar nodig waarschuwen. Per jaar zou de organisatie twee miljoen gulden reserveren voor dit doel", zo staat in de AIVD-dossiers.

Liquidaties

De groep van K. zou achter een reeks van liquidaties zitten die volgens Sentaro werden uitgevoerd met wapens die door de politie in beslag waren genomen. Voor de gelegenheid werden de wapens uit het politiebureau gehaald. "Deze pistolen, met label en al, werden na de liquidatie weer teruggelegd. Een onderzoek moest zo wel tot niets leiden, aangezien er niet iemand vermoord kan worden met een pistool afkomstig uit een politiebureau" , aldus de informant. De Amsterdamse politie kon zaterdagochtend vooralsnog niet op de informatie reageren.

De informant deed ook onthulllingen over omvangrijke wapenhandel. Zo zijn gebleken dat de organisatie de beschikking had over enorme wapendepots met onder meer grote hoeveelheden semtex en 'honderden antitankraketten'.

Terroristen

Gevreesd werd dat K. de wapens aan terroristen zou leveren. Zo zou de Amsterdammer nauwe banden hebben onderhouden met een verbindingsman van de moslimextremistische Hezbollah en met een Spaanse familie die was gelieerd aan de Baskische afscheidingsbeweging ETA.

Ook zou K. zogeheten 'contra-strategieën' hebben ontwikkeld om het Nederlands rechtsbestel te ontwrichten. Zo verklaarde informant Herfstbos dat de groep in de jaren negentig schuilging achter de geruchtmakende inbraken bij het Amsterdamse OM en officier van justitie Valente.

Advocaat A. van der Plas heeft zaterdag verbijsterd gereageerd op de berichten dat haar cliënt Mink K. medewerkers van justitie zou hebben omgekocht. Ze sluit niet uit dat die informatie uit geheime stukken van de AIVD met opzet is gelekt. "Al is het maar om mijn cliënt is diskrediet te brengen."

De raadsvrouw is naar eigen zeggen zeer verbaasd over zowel de inhoud van de informatie als over het lek. Van der Plas heeft zo haar vragen bij de rol van de veiligheidsdienst. Ook in eerdere zaken tegen Mink K. bleef de rol van de toenmalige BVD onduidelijk, verklaarde ze. Haar cliënt heeft ze nog niet over de onthullingen gesproken.

Kamervragen

De Tweede Kamer wil opheldering van het kabinet over het uitgelekte dossier. Zowel GroenLinks, de PvdA als het CDA en VVD willen weten wat er is gebeurd, zo bleek zaterdag.

"Het kan niet zo zijn dat we ongeveer elke twee, drie weken vertrouwelijke informatie op straat vinden", zei CDA-Kamerlid De Pater. Zij verwijst naar een eerdere kwestie waarbij diskettes van de Regionale Inlichtingendienst Rotterdam-Rijnmond bij misdaadverslaggever Peter R. de Vries belandden.

Remkes

Komende week staat daarover al een overleg met minister Remkes (Binnenlandse Zaken) op de agenda. De Pater wil voor die tijd een brief van het kabinet over het nieuwe lek. Minster Remkes van Binnenlandse Zaken vindt het mogelijk uitlekken van AIVD-documenten "zeer ernstig en wil dat dat goed wordt uitgezocht", aldus zijn woordvoerder zaterdag.

Schokkend

De VVD wil ook met Donner (Justitie) praten. Kamerlid Weekers maakt zich ernstige zorgen over de inhoud van de dossiers, zoals De Telegraaf daar zaterdag over schreef. "Er wordt beweerd dat topcriminelen door middel van omkoping aan justitiële gegevens konden komen", stelt hij. "Als dit waar is moet in elk geval de onderste steen boven komen. Want aan wie moeten we het anders overlaten om de boeven te vangen in dit land?" Weekers noemt het buitengewoon schokkend.

Volgens PvdA-Kamerlid Kalsbeek is er alle reden voor de Kamer om er bovenop te zitten. Zij sluit niet uit dat de Kamer een parlementaire enquête wil instellen naar lekken bij de AIVD.

GroenLinks wil in het wekelijkse vragenuur van de ministers Donner (Justitie) en Remkes (Binnenlandse Zaken) weten of er sprake was van corruptie bij politie en justitie, zoals uit het gelekte dossier zou blijken. Bovendien wil de partij weten wat er met de betrokken personen is gebeurd en of er een structurele verwevenheid van boven- en onderwereld bestaat, of dat dit iets is wat alleen eind jaren negentig speelde.