SAN QUENTIN - De voormalige bendeleider Stanley 'Tookie' Williams is dinsdag in de Amerikaanse staat Californië voor vier moorden geëxecuteerd. De autoriteiten in de gevangenis van San Quentin hebben dit dinsdag bevestigd. Een getuige zei tegen de Amerikaanse nieuwszender CNN dat het lang duurde om de veroordeelde met injecties ter dood te brengen.

Bekijk video: Modem/ Breedband

De voltrekking van de doodstraf is omstreden. Tal van prominente Amerikanen hebben zich achter de campagne van de tegenstanders van de doodstraf geschaard omdat Williams zo uitdrukkelijk berouw heeft getoond en boeken schreef over zijn rol in de uiterst gewelddadige misdadige bendes.

Bendes

Hij waarschuwde daarmee tegen het gevaar van de gewelddadige bendes die in Californië jaarlijks verantwoordelijk zijn voor de dood van honderden vooral jonge zwarte Amerikanen.

Deskundigen

Williams claimde de beruchte bende Crips mede te hebben opgericht, maar dat wordt tegengesproken door deskundigen. Hij was wel een leider van de bende nadat die was ontstaan vooral door toedoen van de 'officiële stichter' Raymond Washington (1953-1979). Die begon naar het voorbeeld van bestaande groepen misdadigers eind jaren zestig in Los Angeles op school een eigen bende. Later noemden de leden zich Crips en begin jaren zeventig kwamen er rivalen die zich Bloods noemden.

Het brute geweld van beide groepen in en rond Los Angeles werd voorts een dankbaar onderwerp voor de filmindustrie in dezelfde stad die soms romantische voorstellingen van de wreedheden uitbeeldde. Tegenwoordig zijn er in de regio Los Angeles volgens deskundigen circa tweehonderd groepjes misdadigers die zich Crips noemen met een totaal van naar schatting 25.000 bendeleden.

Williams werd in 1981 ter dood veroordeeld voor vier moorden in 1979. De slachtoffers waren een bejaard Taiwanees echtpaar en hun dochter, alsmede op een winkelbediende. Williams heeft deze vier moorden stellig ontkend, maar niet zijn leidende rol bij de Crips.

Schwarzenegger

Gouverneur Arnold Schwarzenegger van Californië heeft maandag het verzoek om gratie van de terdoodveroordeelde Williams afgewezen. Eerder op de dag weigerde al een federaal hof van beroep de zaak van Williams te heropenen. En enkele uren later verwierp ook het federale Hooggerechtshof in Washington een verzoek om de executie uit te stellen.

Volgens Schwarzenegger zijn mogelijke fouten tijdens het proces tegen Williams door de verschillende instanties afdoende onderzocht. Hij zag daarom geen reden om in te gaan tegen het oordeel van de rechtbank.

Doodstraf

De zaak-Williams heeft de discussie over de doodstraf in Californië doen oplaaien. Beroemdheden onder wie rapper Snoop Dogg en acteur Jamie Foxx hebben gepleit voor gratie, omdat Williams vanuit de gevangenis actie heeft gevoerd om jongeren te waarschuwen tegen bendes en geweld.

Burgerrechtenactivist dominee Jesse Jackson, die maandag nog met Williams sprak in de gevangenis San Quentin bijna 50 kilomter ten zuiden van San Francisco, bekritiseerde Schwarzenegger. Jackson vindt dat Williams gratie heeft verdiend. In Californië zijn sinds de herinvoering van de doodstraf in die staat in 1976 slechts elf mensen ter dood gebracht. Meer dan zeshonderd mensen zitten in de staat gevangen die de doodstraf hebben gekregen.