HILVERSUM - Minister Donner van Justitie vindt het niet goed dat politici in deze fase kritiek leveren op de rechters in het proces tegen Samir A. "Een rechter doet wat hij moet doen. Die kijkt of de wetgever iets heeft verboden of niet", zei de bewindsman zondag in het tv-programma Buitenhof.

Het gerechtshof in Den Haag sprak vrijdag de terreurverdachte in hoger beroep vrij van het beramen van een moordaanslag, hoewel de rechters wel zijn terroristische intenties erkenden. Onder meer het CDA, de VVD en de Groep Wilders leverden kritiek op de vrijspraak.

Juiste uitleg wet

Donner heeft het vonnis bestudeerd en zei dat hij de rechters daarin kan volgen. "We moeten niet onderschatten hoe moeilijk dit is voor de rechter. Die ziet dat de man niet deugt maar bepaalt in het belang van de rechtsstaat dat dit niet in de wet verboden is." Het is vervolgens aan het Openbaar Ministerie om te onderzoeken of dit de juiste uitleg van de wet is, aldus Donner.

Hij weet nog niet of het OM in cassatie gaat bij de Hoge Raad. De andere kant is dat de regering samen met de Tweede Kamer moet gaan bekijken of "dit is wat we willen of niet? Moeten we iemand louter veroordelen op het feit dat je plannen hebt? Het huidige strafrecht is ingericht op straf als iets is gebeurd. Bij terreur gaat het er ook om ervoor te zorgen dat een aanslag wordt voorkomen", aldus Donner.

Fundamentele stap

Hij vindt het een fundamentele stap in het rechtssysteem om niet het handelen maar het denken te kunnen straffen. Maar dan komt onder meer de vrijheid van meningsuiting in het geding. Bovendien zou het risico voor de veiligheid omlaag gaan maar het risico dat de verkeerde mensen worden vastgezet drastisch omhoog gaan.

Donner maakt zich verder zorgen over de voortdurende aanvallen op het democratisch bestel, onder meer vanuit de politiek zelf. Dat ondermijnt in zijn ogen het vertrouwen van de burgers. "Als er in het systeem steeds aantijgingen zijn tegen die instituties dan komt uiteindelijk de stabiliteit van de democratie in het geding."

Brand in detentiecentra

De minister wees verder op het risico om de illegalen die de brand op Schiphol hebben overleefd een verblijfsvergunning te geven. Sinds deze brand eind oktober is er een toename van brandstichtingen in detentiecentra voor vreemdelingen. Volgens Donner is dit wellicht ingegeven door verzoeken om hen een status te geven. Daarom moet er als de bliksem duidelijkheid komen dat de brand geen reden is dat zij kunnen blijven. "Anders moeten we niet vreemd opkijken als het vaker voorkomt."