Tijdens ons vragenuur woensdag zat Matthijs le Loux, samensteller voorpagina en Amerikakenner bij NU.nl, een uur lang klaar om al jullie vragen over de wapenwet in Amerika te beantwoorden. Lees hier een selectie van de beste vragen en antwoorden.

Lezer: Waarom heeft de wapenlobby zoveel macht?

"Kortgezegd: wapenbezit is een politieke identiteitskwestie geworden. In de eerste honderd jaar van de NRA (National Rifle Association, de belangenclub voor vuurwapenbezitters) richtte die zich vooral op sportschutters en jagers en werd er amper politiek bedreven. Dat veranderde vanaf de jaren zeventig, toen een factie binnen de NRA zich ging verzetten tegen scherpere wapenwetgeving en de macht greep binnen de organisatie."

"In de decennia die volgden werd de wapenlobby steeds meer deel van de Republikeinse politieke identiteit. In de jaren tachtig sloot de NRA zich bijvoorbeeld grif aan bij de 'tough on crime'-houding die de Republikeinse politiek in die jaren domineerde."

"Tegenwoordig zijn de zaken zo met elkaar verweven, dat wapenbezit een goede indicator is voor partijvoorkeur. Wat betekent dat? Als je een vuurwapenbezitter bent, is de kans groot dat je op de Republikeinse Partij stemt. (Natuurlijk zijn er ook Democratische wapenbezitters, maar we hebben het over statistische waarschijnlijkheid)."

Sijp: De wapenwet lijkt te verschillen per staat terwijl het landelijke wetgeving is die het recht geeft om wapens te dragen. Hoe kan het dat er toch verschillen zijn tussen staten?

"De Amerikaanse grondwet bevat een aantal grondrechten, die inderdaad landelijk gelden. Maar de staten hebben vergaande autonomie om op allerlei vlakken hun eigen beleid te voeren en ook (in zekere mate) hoe ze die grondrechten interpreteren. Als daar onenigheid over ontstaat, kan het Hooggerechtshof zich daar uiteindelijk over uitlaten."

"Neem abortus (een ander hot topic) als voorbeeld. Het recht op abortus wordt (nu nog) gegarandeerd, op basis van uitspraken van het Hooggerechtshof over de interpretatie van de grondwet, maar een staat mag bijvoorbeeld wel een eigen limiet stellen aan tot hoe ver in de zwangerschap je nog mag overgaan tot abortus of besluiten dat een zwangere verplicht wordt om eerst de hartslag van een foetus te horen."

"Het tweede amendement van de grondwet, dat het recht op vuurwapenbezit vastlegt, is overigens best voor meerdere interpretaties vatbaar."

'A well regulated Militia, being necessary to the security of a free State, the right of the people to keep and bear Arms, shall not be infringed.'

'Een goed gereguleerde militie, zijnde noodzakelijk voor de veiligheid van een vrije Staat, zal op het recht van het volk om wapens te bezitten en dragen geen inbreuk worden gemaakt.'

"En ja, ook in het Engels is die zin wat krom."

Boogaart: Hoe reageren de conservatieven doorgaans op deze school-shootings?

"Allereerst uiteraard met afschuw en hun medeleven met slachtoffers en nabestaanden. Daarna leggen Republikeinen de schuld meestal bij andere oorzaken dan wapenbezit of - wetgeving. Een van de bekendste is gewelddadige games, maar ook andere 'morele crises' en zaken zoals immigratie en de geestelijke gezondheidszorg krijgen regelmatig de schuld."

"Er zijn overigens ook wel Democratische politici die naar andere oorzaken dan vuurwapenbezit wijzen, maar over het algemeen zijn die ook voor strengere wapenwetten."

Lezer: Amerika moet vast ook zien wat er gebeurt met de cijfers in bijv Australië, sinds de wetgeving daar aangepast is. Als dat soort cijfers al niet sterker zijn dan de grote wapenlobby, wat is er volgens u dan nodig om de wapenwetgeving in Amerika te veranderen?

"Dit is een beetje een lullig antwoord, maar als ik dat wist, zou ik me heel dik kunnen laten betalen aan de andere kant van de Atlantische Oceaan."

"Het grote probleem is dat het niet alleen de wapenlobby is die strengere vuurwapenwetgeving voorkomt: een heel groot deel van de Amerikanen ziet het nut er ook niet van in. Zolang er geen omslag komt in die sociale weerstand, zal het moeilijk blijven om de politieke wil te vinden voor ingrijpende hervormingen. De grote (en groeiende) politieke verdeeldheid in de VS biedt op dat front niet bijzonder veel hoop."

Bieler: Is aangescherpte wetgeving in wat voor vorm dan ook niet te laat? Er zijn in de VS meer wapens in omloop dan dat er mensen zijn.

"Sommige deskundigen merken inderdaad op dat bijvoorbeeld een grote terugkoopactie (zoals in Australië in 1996, toen de regering honderdduizenden pas verboden wapens kocht van burgers) noodzakelijk zou zijn om op korte- tot middellange termijn een scherpe afname van vuurwapengeweld te zien."

"Anderen zeggen dat aangescherpte wetgeving die het moeilijker maakt om aan vuurwapens te komen sowieso al significante winst zou opleveren. Hoe hoger de drempel, hoe beter."

"Hoe dan ook, je hebt gelijk dat Amerikanen en vuurwapenbezit een beetje vergelijkbaar zijn met Nederlanders en fietsbezit: volgens schattingen zijn er 400 miljoen vuurwapens in omloop op ongeveer 330 miljoen Amerikanen en zegt 41 procent van de Amerikanen dat er een vuurwapen in hun huishouden aanwezig is."