Waarom is het niet zorgwekkend als je je een beetje grieperig voelt na vaccinatie? En wat weten we over de veiligheid op de lange termijn? De belangrijkste informatie over bijwerkingen van een coronaprik op een rij.

Coronavaccins zijn ontworpen om je bescherming te geven tegen het coronavirus, zonder de gevaren die een normale infectie met dit virus met zich meebrengt. Een groot deel van de mensen die gevaccineerd worden tegen het coronavirus, krijgen wel last van 'verwachte bijwerkingen'. Dit zijn bijwerkingen die niet gevaarlijk zijn, maar wel vervelend. Onder andere tijdelijke vermoeidheid, koorts, spierpijn en hoofdpijn zijn bekende en verwachte bijwerkingen van vaccinatie.

Deze bijwerkingen zijn volgens gezondheidsorganisatie WHO het gevolg van het activeren van het immuunsysteem door het vaccin. Bij de meeste mensen zijn deze bijwerkingen binnen een à twee dagen weer verdwenen en goed te bestrijden met paracetamol.

Hoeveel last mensen hebben van bijwerkingen, kan per vaccin en leeftijdsgroep verschillen. Jongeren hebben volgens het RIVM over het algemeen iets meer last van dit soort bijwerkingen dan ouderen. Ook meldde bijwerkingencentrum Lareb dat vrouwen jonger dan 65 vaker last hadden van onder andere hoofdpijn en vermoeidheid na een eerste prik met het AstraZeneca-vaccin dan na een eerste prik met het vaccin van Pfizer.

Op bijna 3,1 miljoen gezette coronavaccins zijn hoofdpijn (22.366 meldingen), je 'niet lekker' voelen (21.760), spierpijn (21.334), vermoeidheid (19.949), rillingen (19.451) en koorts (14.632) het vaakst gemeld bij Lareb. Dit zijn allemaal bekende bijwerkingen van de coronavaccins.

Het is niet uit te sluiten dat nadat een coronavaccin is goedgekeurd er nog zeldzame onbekende bijwerkingen worden ontdekt. Dit is gebeurd bij het vaccin van AstraZeneca.

Het Europese geneesmiddelenbureau (EMA) stelde ongeveer twee maanden na goedkeuring van dit vaccin vast dat het in hele zeldzame gevallen ernstige trombose in combinatie met een tekort aan bloedplaatjes veroorzaakt. Het geschatte risico op deze bijwerking is 1 op de 100.000 of kleiner.

Het College ter Beoordeling van Geneesmiddelen (CBG) legt uit dat, voordat de coronavaccins zijn goedgekeurd, ze wereldwijd al bij tienduizenden onderzoeksdeelnemers zijn ingespoten. Hierdoor zijn de veelvoorkomende en de iets minder veelvoorkomende bijwerkingen bekend.

Alleen een hele zeldzame bijwerking, die bijvoorbeeld 1 op de 100.000 keer voorkomt, kun je met dit soort onderzoek niet opsporen. Om deze reden worden goedgekeurde coronavaccins onder andere door Lareb gevolgd.

Het is daarnaast bekend dat alle goedgekeurde coronavaccins in hele zeldzame gevallen voor een ernstige allergische reactie kunnen zorgen. Om deze reden wordt iedereen die een coronavaccin krijgt vijftien minuten in de gaten gehouden. Een allergische reactie kan doorgaans meteen goed worden behandeld.

De enige andere bekende ernstige bijwerking van een coronavaccin, is de ernstige trombose die heel zelden door het AstraZeneca-vaccin wordt veroorzaakt.

Er zijn volgens het EMA geen aanwijzingen dat de vaccins van Pfizer en Moderna ditzelfde ziektebeeld veroorzaken. Op dit moment wordt naar aanleiding van enkele meldingen in de VS onderzocht of het vaccin van Janssen wel dezelfde ernstige bijwerking heeft als het vaccin van AstraZeneca.

Bijwerkingen van vaccins treden meestal relatief kort na vaccinatie op. Uit de onderzoeken die naar de coronavaccins zijn gedaan blijkt dat de bijwerkingen meestal ontstaan binnen zes weken na vaccinatie. De kans op bijwerkingen na die periode is volgens het RIVM erg klein.

Eerder legde Rogier Sanders, hoogleraar virologie aan de Universiteit van Amsterdam, al uit dat het maximaal een paar weken duurt voordat het coronavaccin in het lichaam is afgebroken.