Nadat ABN AMRO maandag aankondigde 470 geldautomaten tijdelijk te sluiten in verband met het grote aantal plofkraken, sluiten andere banken niet uit dat de plofkraken zich verplaatsen naar hun geldautomaten. Volgens Jos van der Stap, landelijk coördinator overvallen bij de politie, "leert de ervaring zelfs dat criminelen dat vrijwel zeker gaan doen".

Van der Stap zegt dat criminelen een werkwijze hebben voor plofkraken op een bepaald type geldautomaat. Op dit moment is dat een type dat ABN AMRO gebruikt. Van de 68 plofkraken in 2019, waren er vijftig gericht op de automaten van die bank.

De werkwijze zorgde voor een toename van het aantal plofkraken: dit jaar waren er al 68, tegenover 43 in 2018. Vandaar dat ABN AMRO heeft besloten dit type te sluiten, met het volgens Van der Stap "reële risico" dat nu andere banken in het vizier van de plofkrakers komen.

Vooralsnog treffen andere banken hierdoor geen extra veiligheidsmaatregelen. Een woordvoerder van Rabobank zegt tegen NU.nl dat de bank een ander type geldautomaat heeft. "We zijn wel volop in gesprek met verschillende partijen, waaronder banken, gemeentes en de politie, over de veiligheid van de geldautomaten."

Een pinautomaat aan de Molenstraat in Zundert raakte op 27 november zwaar beschadigd door een plofkraak. (Foto: Pro Shots)

'Het is een maatschappelijk probleem'

ING treft continu veiligheidsmaatregelen rondom de geldautomaten, laat een woordvoerder weten. "Sommige zichtbaar, andere niet." De bank verwijderde de afgelopen jaren al geldautomaten uit de straten, in enkele gevallen ook op verzoek van omwonenden. "Het is een maatschappelijk probleem, dus het verschuiven naar andere automaten kan je nooit uitsluiten."

Het tijdelijk sluiten van de geldautomaten van ABN AMRO weerhoudt de criminelen er volgens Van der Stap niet van om door te gaan met plofkraken. "Deze criminelen zijn altijd bezig met hoe ze geldautomaten kunnen kraken en gaan vaak net zo lang door tot ze een manier vinden", zegt Van der Stap. "Ze gaan door, en de verwachting dat ze andere doelen gaan zoeken, is vrij groot."

Steeds zwaarder geschut baart politie zorgen

Want zolang er geld in de automaten zit, is het volgens Van der Stap aantrekkelijk voor criminelen om plofkraken te plegen. Dat dit met steeds zwaarder geschut gepaard gaat, baart de politie zorgen. "Je kunt geldautomaten wel steeds meer versterken, maar dan zal er naar verwachting ook steeds meer geweld worden gebruikt."

Een oplossing voor het grote aantal plofkraken ziet Van der Stap in geldontwaarding. Criminelen worden ontmoedigd als geld vernietigd wordt bij een plofkraak, bijvoorbeeld door verbranding. "We moeten ervoor zorgen dat de buit van een plofkraak nihil is. Als dit soort criminelen geen buit meer hebben, stoppen ze."