Leven op aarde kon ruim 470 miljoen jaar geleden bloeien als gevolg van twee planetoïden die op elkaar botsten, waardoor een resulterende stofwolk het zonlicht op aarde blokkeerde. Door deze afname van zonlicht koelde de aarde af en ontstond een ijstijd, waarin vroeg leven op aarde kon bloeien, schrijven wetenschappers van over de hele wereld in het tijdschrift Science Advances.

De botsing vond plaats in de planetoïdengordel, een grote riem van rotsblokken die zich grofweg tussen de banen van de planeten Mars en Jupiter bevindt. Eén van de twee rotsblokken was ongeveer 150 kilometer groot, ongeveer de hemelsbrede afstand van Amsterdam naar Groningen.

De botsing vulde het binnenste van het zonnestelsel, waar de aarde ook in ligt, met stof. De wetenschappers vergelijken het met het kapotslaan van een stofzuigerzak middenin een huiskamer, alleen dan op een aanzienlijk grotere schaal.

Het team van Amerikaanse, Belgische, Britse , Chinese, Russische, Zweedse en Zwitserse wetenschappers stelt dat dit stof resulteerde in een ijstijd, tijdens het ordovicium-tijdperk.

Diversiteit op aarde groeide explosief in ordovicium

Tijdens het ordovicium leefden er vooral waterdieren, al zijn er wel aanwijzingen voor insecten en planten. Onder meer inktvissen gedijden tijdens deze periode.

Tijdens het ordovicium vond echter de zogenaamde Great Ordovician Biodiversity Event (GOBE) plaats: een explosieve groei van levensorganismen op aarde. Naar schatting verviervoudigde het aantal soorten zeedieren tijdens de GOBE.

Dit diorama in het Amerikaans nationaal natuurhistorisch museum laat een aantal zeedieren uit het ordovicium zien. (Foto: Fritz Geller-Grimm)

'Stofwolk kan ook kunstmatig gemaakt worden'

De GOBE ontstond volgens de onderzoekers door de ijstijd die werd veroorzaakt door ruimtestof. Mogelijk zorgde het stof ook voor het vruchtbaarder worden van de oceanen, waardoor organismen in de zee konden groeien en daardoor koolstofdioxide uit de atmosfeer konden halen, wat het afkoelen van de planeet nog meer zou stimuleren.

De wetenschappers menen dat een stofwolk, zoals die hier beschreven is, ook kunstmatig gemaakt kan worden.

Eerder onderzoek introduceerde een model om een planetoïde in een baan om de aarde te duwen, als constante bron van ruimtestof. Door een dergelijke wolk 'zelf te maken', kan de aarde afgekoeld worden in het geval van extreme opwarming.