TILBURG - Slechts 9 procent van de Nederlanders zegt een negatieve houding ten opzichte van de in ons land wonende Turken te hebben. Zij schatten in dat bijna driekwart van de autochtonen negatief over Turken denkt. "Zij zijn zelf tolerant en vrij van oordelen, maar de buurman is een racist."

Dit is een van de conclusies in het proefschrift van R. Leeflang, antropoloog en niet-westerse socioloog. Hij promoveert 11 september aan de Universiteit van Tilburg. Het proefschrift is een vergelijkende studie van de emoties en vooroordelen van Nederlandse en Turkse bewoners van gemengde wijken.

Promotor is dr. W. Shadid, hoogleraar meertaligheid in de multiculturele samenleving. Veel Nederlanders in sterk gemengde wijken zeggen tolerant te zijn jegens hun Turkse buren, maar eisen wel dat die zich aanpassen aan de Nederlandse leefwijze. Ze raken geïrriteerd of worden zelfs boos over de in hun ogen 'onaangepaste' Turken.

Ze ervaren het contact met hen als bedreigend. Door hun angsten zijn de Nederlanders geneigd Turken weinig ruimte te laten. De overgrote meerderheid van de Turken vindt Nederlanders tolerant en is met hen van mening dat zij zich moeten aanpassen aan de Nederlandse samenleving. Zij vinden echter ook dat Nederlanders hen moeten accepteren en respecteren. Dat is voor een goede verstandhouding minstens zo belangrijk als het leren van de taal en aanpassing aan de cultuur.

Slechts 6 procent van de Turken denkt negatief over de Nederlandse buren. Zij schatten dat van hun groep 18 procent negatief tegenover Nederlanders staat. De meesten hebben zelfs het liefst Nederlanders als buren en ervaren het wegtrekken van autochtonen uit de buurt als een scherpe afwijzing.

Leeflang onderzocht ruim vierhonderd Turkse en Nederlandse bewoners in gemengde wijken in Rotterdam en Tilburg.