DEN HAAG - Een 'werkfout' van spoorbeheerder ProRail en zijn aannemer Strukton heeft de (tweede) ontsporing van een lege kolentrein ten westen van station Amsterdam Centraal veroorzaakt. Dat concludeerde de Inspectie Verkeer en Waterstaat (IVW) donderdag na onderzoek.

Begin juni van dit jaar ontspoorden kort na elkaar twee goederentreinen op ongeveer dezelfde plaats bij het Amsterdamse station. 'Hoofdoorzaak' van het tweede incident was een foute wisselstand. Dit bleef voor de treindienstleider onopgemerkt, doordat de wisselbeveiliging deels was uitgeschakeld. "Deze ongewenste situatie was achtergebleven na herstelwerkzaamheden naar aanleiding van de eerste ontsporing", aldus het inspectierapport.

Nadat de (door het eerste treinongeluk) beschadigde wissel was gerepareerd, hebben ProRail en Strukton niet gecontroleerd of het spoor weer veilig berijdbaar was. Hoewel een dergelijke controle niet verplicht is, was het in dit geval volgens de inspectiedienst "wel wenselijk" geweest dat de uitvoering van het reparatiewerk was nagelopen.

Herstelwerk

ProRail kondigde in een reactie op de IVW-rapporten aan zijn leven te beteren en reparaties aan het spoor beter te controleren voordat treinen weer over het baanvak mogen rijden. Naast de aannemer, die de reparatie heeft gedaan, zal ook een "andere partij" het werk nalopen. Tevens zal de spoorbeheerder de regels voor het rapporteren over het herstelwerk aanscherpen. Met deze maatregelen is de veiligheid op het spoor volgens ProRail "beter geborgd".

Maatregelen

Strukton Railinfra zegt zich "in hoofdlijnen" te kunnen vinden in de conclusies van de inspectiedienst. "Samen met ProRail worden de nodige maatregelen getroffen", verzekerde de aannemer.

Een losse wielband veroorzaakte het eerste ongeluk met de ballasttrein. Deze ontsporing zorgde voor een fikse beschadiging van een van de wissels bij Amsterdam. De inspectiedienst heeft de eigenaar van de wagon, voestalpine Railpro, opgedragen de oorzaak van het defect en andere vergelijkbare wagons te onderzoeken en hierover voor het einde van deze maand te rapporteren.

Onderzoek

Onduidelijk is nog of het derde ongeluk bij het Amsterdamse station, waarbij op 15 augustus een reizigerstrein uit de rails liep, verband houdt met de eerdere ongevallen. De inspectiedienst heeft dat derde treinongeluk nog in onderzoek en verwacht daar half oktober meer informatie over te hebben.

Reizigersvereniging Rover noemt het "zorgelijk" dat ProRail de reparaties aan het spoor onvoldoende controleert. De Tweede Kamer stelde dit voorjaar een werkgroep in die het functioneren van de spoorbeheerder onderzoekt. Rover vindt dat dat onderzoek "opgeschaald" moet worden naar een parlementair onderzoek omdat de veiligheid op het spoor in het geding is.