WASHINGTON/LONDEN - De geestelijke vermogens van de Amerikaanse president Franklin Delano Roosevelt waren op de top in Jalta in 1945 ernstig beperkt. Daardoor maakte hij tijdens de historische ontmoeting met de Britse premier Churchill en sovjetleider Stalin gevoelige fouten en was hij niet in staat tegenwicht te bieden aan de geografische ambities van de Sovjetunie. Dat zei de Amerikaanse onderzoeker Alen Salerian in de Britse krant The Independent op maandag.

Volgens de psychiater Salerian, een voormalige adviseur van de Amerikaanse politiedienst FBI, kreeg Roosevelt te weinig zuurstof naar zijn hersenen toegevoerd. Dit was het gevolg van andere aandoeningen, waarvan al bekend was dat de president er aan leed, zoals hoge bloeddruk en hartfalen.

Door het zuurstoftekort was Roosevelt zowel in zijn lichamelijk als geestelijk functioneren beperkt, zegt Salerian. De psychiater publiceert zijn bevindingen dinsdag in het tijdschrift The Forensic Examiner.

Roosevelt overleed in april 1945, twee maanden na de top in de Russische badplaats. De besprekingen in Jalta waren het hoogtepunt in de geallieerde samenwerking maar op de top werd ook zichtbaar hoezeer de belangen van de drie wereldleiders toen al uiteen liepen.

Volgens historici ging het Roosevelt er toen vooral om de Sovjetunie over te halen zich aan te sluiten bij de strijd tegen Japan. Ook wilde de Amerikaanse president tot overeenstemming komen over de vorming van de Verenigde Naties. Hij zou minder interesse hebben getoond in de toekomst van Europa. Stalin was juist gericht op expansie van de Sovjet-invloedsfeer in Europa en zou onder meer gebruik hebben gemaakt van Roosevelts flexibele positie inzake de politieke 'kleur' van onder meer Polen.