DEN HAAG - De Kamer van Beroep van het Joegoslavië-Tribunaal heeft woensdag de veroordelingen in de Foca-massaverkrachtingszaak bevestigd: 28 jaar cel voor Dragoljub Kunarac, 20 jaar voor Radomir Kovac en 12 jaar voor Zoran Vukovic. Het is de eerste definitieve veroordeling van het VN-hof in Den Haag wegens verkrachting als misdaad tegen de mensheid.

Het hoger beroep van de drie Bosnische Serviërs is op alle belangrijke punten afgewezen. Het tribunaal gaat nu op zoek naar een land waar zij hun straf kunnen uitzitten.

In het Oost-Bosnische stadje Foca grepen Bosnische Serviërs in het voorjaar van 1992 de macht. Moslimvrouwen en -meisjes werden opgesloten in een sporthal of soms wekenlang gevangen gehouden in particuliere woningen. Er werd op grote schaal seksueel misbruik gepleegd. Een vrouw vertelde tijdens het proces dat zij 150 keer was verkracht.

Vrijspraak

De verdediging had tijdens het hoger beroep vrijspraak geëist. De drie verdachten, Kunarac (inmiddels 42), Kovac (41) en Vukovic (46), zouden onschuldig zijn, en als er al verkracht is in Foca, dan zou het alleen om de seksuele bevrediging zijn gegaan, zonder dat er een verband was met het gewapend conflict. Volgens het Statuut van het Tribunaal is een veroordeling wegens misdaden tegen de mensheid dan niet mogelijk.

Volgens de vijf rechters van de Kamer van Beroep houdt het gewapende conflict tussen Serviërs en moslims echter wel degelijk voldoende verband met de massale verkrachtingen. De Bosnische burgeroorlog maakte het pas mogelijk misdaden te plegen zoals het massaal opsluiten van vrouwen in een sporthal.

Zuiveringen

Ook hielden de misdaden verband met het doel van de oorlog. In eerdere vonnissen had het tribunaal al vastgesteld dat in het kader van de 'etnische zuiveringen' misdaden werden gepleegd tegen leden van een etnische groep om de overige leden van de groep op de vlucht te doen slaan. Ook hadden de drie Bosnische Serviërs naar voren gebracht dat er in Foca geen sprake zou zijn geweest van een wijdverbreide of systematische aanval op de burgerbevolking, een verdere vereiste voor een veroordeling wegens misdaden tegen de mensheid.

Schaal en aantal van de aanvallen zouden daarvoor te klein zijn geweest. Ook deze redenering is door de Kamer van Beroep verworpen. De rechters vinden dat de verkrachtingen een ,,georganiseerd en herhaaldelijk karakter'' hadden en daardoor in aanmerking komen voor de kwalificatie 'systematisch'.

/DOSSIERJoegoslavië