DEN HAAG - Staatssecretaris Van der Laan (Media) is tegenstander van verdergaande dagbladconcentratie, zo maakte zij eerder dit jaar al duidelijk. Haar streven is het Nederlandse krantenlandschap zo pluriform mogelijk te houden en daartoe heeft zij voorstellen gedaan die het kabinet vrijdag bespreekt.

Uitgeefconcerns PCM en Wegener maakten woensdag bekend dat ze plannen hebben om in de Ranstad een fusiekrant op te zetten. Die zou volgens hoofdredacteur J. Bonjer van het Algemeen Dagblad de naam AD krijgen. Onder die overkoepelende naam zouden verschillende regionale kranten van Wegener regio-edities kunnen maken.

Mediawet

Op basis van de huidige Mediawet kan Van der Laan, mocht ze dat willen, de plannen van de concerns niet tegenhouden. De enige die dat kan is mededingingsautoriteit NMa. Maar die instelling kijkt alleen naar economische aspecten en niet naar gevolgen voor de pluriformiteit binnen de krantenwereld.

In de plannen van Van der Laan en minister Brinkhorst (Economische Zaken) staat dat, om verdere dagbladconcentratie tegen te gaan, dagbladuitgevers niet meer dan 35 procent van de markt in handen mogen hebben. De drie grote uitgevers in Nederland (Telegraaf, PCM en Wegener) hebben alle ongeveer 30 procent marktaandeel. Zij mogen in de optiek van de bewindsvrouw dus met enkele percentages stijgen, maar niet teveel.

Dagbladmarkt

In haar plannen wil ze verder de zogenoemde 'cross-ownership-regeling' verruimen. Die regelt in hoeverre dagbladconcerns mogen participeren in commerciële radio- en tv-bedrijven. Tot dusver mochten kranten die 25 procent en meer van de dagbladmarkt bezitten, niet zelfstandig een commerciële zender exploiteren. Dat percentage wil Van der Laan verhogen naar 35 procent.

Algemeen Dagblad

Hoofdredacteur J. Bonjer van het Algemeen Dagblad (AD) denkt dat het plan om een aantal PCM- en Wegener-kranten samen te voegen onder de noemer van het AD "een aantal perspectieven biedt". Dat zei hij woensdag in een eerste reactie.

Kranten

Het gaat om de randstedelijke kranten van beide concerns (AD, Rotterdams Dagblad, De Dordtenaar, dagblad Rijn en Gouwe, Utrechts Nieuwsblad, Haagsche Courant, Goudsche Courant en Amersfoortse Courant). Die dagbladen hebben nu een gezamenlijke oplage van ongeveer 630.000 exemplaren per dag.

Volgens Bonjer wordt de nieuwe krant een landelijk dagblad met regionale edities in de gebieden van de betrokken regionale kranten. Hij denkt aan de titel AD met daarachter een schuine streep, gevolgd door de naam van de betreffende regionale editie. Dus bijvoorbeeld AD/Utrechts Nieuwsblad. In de gebieden buiten de Randstad blijft de krant gewoon Algemeen Dagblad heten.

De Telegraaf

De grootste krant van Nederland is De Telegraaf met ruim 700.000 exemplaren. De nieuwe krant zou daar dus dichtbij komen, maar Bonjer vermoedt dat de oplage uiteindelijk rond de 550.000 kranten zal uitkomen. Dit omdat een aantal middagkranten naar de ochtend zal verhuizen en het niet duidelijk is hoeveel lezers door die verhuizing zullen afhaken.

Bonjer noemt het plan een uniek krantenconcept dat een grote concurrent van De Telegraaf kan worden. De huidige AD-lezers zijn volgens hem al zeer geïnteresseerd in regionaal nieuws en worden in het plan extra bediend. Bonjer gaat er niet van uit dat door het plan veel banen bij de diverse kranten zullen verdwijnen. "Dit is een investeringsoperatie waarbij ook de regionale edities sterk moeten blijven. Verder denk ik aan het ook op zondag verschijnen van de krant en daarvoor is natuurlijk menskracht nodig."

Haagsche Courant

De hoofdredactie van de Haagsche Courant wil pas in loop van de middag reageren. Ze moet eerst de eigen redactie inlichten over de gevolgen voor de Haagsche Courant. Ook de Geassioceerde Pers Diensten (GPD) wil eerst de eigen redacteuren op de hoogte stellen, voordat de hoofdredactie een reactie geeft. Het persbureau GPD is een van de belangrijkste leveranciers van nieuwsberichten voor de regionale kranten van Wegener.