UTRECHT - Prins Bernhard is woensdagavond op 93-jarige leeftijd overleden in het Universitair Medisch Centrum Utrecht (UMC). De prins overleed om 18.50 uur in het bijzijn van koningin Beatrix en andere familieleden. Dat liet de Rijksvoorlichtingsdienst woensdagavond weten. De prins stierf aan de toenemende klachten met de ademhaling en de darmen.

Bekijk video toespraak Balkenende: Modem/ Breedband


Beknopte stamboom vorstenhuis Lippe

Het stoffelijk overschot van de prins is overgebracht naar Paleis Soestdijk. Daar woonde Bernhard sinds zijn huwelijk met prinses Juliana, die in maart overleed. Hij zal in het paleis blijven tot de overbrenging naar Paleis Noordeinde in Den Haag. Het publiek kan daar vermoedelijk afscheid nemen.

Woensdagmiddag even voor 17.00 uur werd de prins met spoed opgenomen in het UMC omdat hij verhevigd last kreeg van zijn aandoeningen. Deze waren niet goed te behandelen op Soestdijk. In het ziekenhuis is, in overleg met de prins, afgezien van het nemen van verdere maatregelen. De wens van prins Bernhard is gerespecteerd, zo liet de Rijksvoorlichtingsdienst (RVD) woensdagavond weten. Voor zover bekend had hij thuis willen sterven.

De prins had last van kortademigheid door het vocht in zijn borstholte, veroorzaakt door uitzaaiingen van een kwaadaardige tumor. Hij had ook een tumor in zijn darmen die flinke klachten veroorzaakten. Maandag liet de RVD weten dat de conditie van de prins geleidelijk achteruit ging.

De afgelopen dagen ontving de prins veel familiebezoek op Paleis Soestdijk. Koningin Beatrix kwam dinsdag langs bij haar vader. Prinses Margriet bracht woensdag voor de derde opeenvolgende dag een bezoek. Ook kroonprins Willem-Alexander bezocht prins Bernhard woensdag.

Communiqué

De Rijksvoorlichtingsdienst deelde het overlijden van prins Bernhard woensdagavond officieel mee door middel van een communiqué. Dat luidde als volgt:

"De Rijksvoorlichtingsdienst deelt namens de minister-president, mr.dr. J.P. Balkenende, met groot leedwezen het volgende mede. In de loop van de avond van woensdag 1 december 2004 is Zijne Koninklijke Hoogheid Prins Bernhard der Nederlanden overleden. De Prins is hedenmiddag met spoed opgenomen in het Universitair Medisch Centrum te Utrecht wegens toenemende klachten en het slechter worden van zijn conditie. In het ziekenhuis is, in overleg met de Prins, afgezien van het nemen van verdere maatregelen. De wens van de Prins is gerespecteerd."

Familie

Koningin Beatrix was bij het overlijden van haar vader aanwezig. Ook prinses Margriet, prinses Irene en Pieter van Vollenhoven waren erbij. Dat is uit betrouwbare bron vernomen. De prins werd voor vijven woensdagmiddag naar het ziekenhuis gebracht. Voor zover bekend had hij thuis willen sterven.

Prins Claus Prijs

Een groot deel van de Oranjes was eerder in de middag nog in het Koninklijk Paleis in Amsterdam voor de uitreiking van de Prins Claus Prijs. Die uitreiking kreeg een wonderlijk karakter. Koningin Beatrix werd ten dans gevraagd door de Braziliaanse zanger Carlinhos Brown en kon zijn charmante verzoek niet weigeren. Voor de ogen van vele genodigden swingde ze juist op dit moment op de tonen van Zuid-Amerikaanse muziek. Niet bekend is of de zanger wist dat de vader van de koningin zo slecht te pas was.

Prins Willem-Alexander bezocht zijn grootvader, op wie hij erg gesteld was, kort voor de uitreiking.

Het lichaam van de prins zou al naar Soestdijk zijn overgebracht, waar de prins sinds zijn huwelijk met prinses Juliana heeft gewoond. De prinses stierf in maart. Bernhard was erg ontdaan.

Balkenende

Prins Bernhard was een unieke persoonlijkheid, zo herdacht premier Balkenende hem woensdag op radio en televisie: "Een mens om van te houden".

"Prins Bernhard was een man die genoot van het leven. Een vitale man die op zeer hoge leeftijd nog actief was", aldus Balkenende. "We zijn hem dankbaar voor alle dingen die hij voor ons land heeft gedaan."

Balkenende herinnerde ook aan de Lockheedaffaire in 1976, een moeilijke periode voor de prins. "Het tekent hem dat hij zich ook daarna met enthousiasme en optimisme is blijven inzetten voor de Nederlandse samenleving."

Balkenende zei mee te leven met de familie van Bernhard. "Op dit verdrietige moment richt ik mij tot de mensen die het dichtst bij hem stonden." De premier wenste hen kracht toe bij hun verlies.

Bloemen

Direct na het overlijden van de prins verzamelden ongeveer honderd mensen zich bij Paleis Soestdijk om hun medeleven te tonen. Veel mensen hebben bloemen neergelegd. Bovendien zijn er condoleancesites geopend.