DEN HAAG - Premier Balkenende heeft woensdag de aanslagen op islamitische scholen, moskeeën en kerken hard veroordeeld. "Dit moeten we radicaal afwijzen." Hij noemde de situatie "on-Nederlands". In de marge van een debat over de Europese Unie in de Tweede Kamer gaf Balkenende aan zich grote zorgen te maken over de verharding van het klimaat in Nederland.

Balkenende wordt door minister Donner (Justitie) op de hoogte gehouden van de ontwikkelingen rond de grote arrestatieactie in Den Haag. Hij noemde het "buitengewoon triest" dat de actie nodig is.

Balkenende heeft verder een "klemmend beroep" gedaan op iedereen om op zijn eigen manier te werken aan de vreedzame samenleving. "We moeten ons hoofd niet op hol laten brengen door mensen die ons willen meesleuren in de maalstroom van geweld", zei hij in een verklaring in de Tweede Kamer. De premier kwam met zijn verklaring na de reeks berichten over aanslagen op islamitische moskeeën, gebedshuizen, scholen en Nederlandse kerken. "Dit laat niemand onberoerd. We zijn allen geschokt", zei Balkenende.

Het extremisme raakt volgens hem aan de wortels van de rechtsstaat en de democratie in Nederland. "Van scholen blijf je af, van kerken en moskeeën blijf je af. En van mensen die hun mening geven blijf je af."

Het kabinet wil er alles aan doen om de grondrechten in Nederland te verdedigen. Behalve maatregelen zoals uitbreiding van de veiligheidsdiensten, is er volgens de premier meer nodig. "We moeten jonge mensen behouden voor radicalisering." Balkenende riep op te werken aan "nieuw onderling vertrouwen". "We moeten niet over maar met elkaar praten. Dat hoort ook bij een democratie."