WASHINGTON - John Forbes Kerry heeft de afgelopen maanden een vaak keiharde campagne gevoerd om George W. Bush uit het Witte Huis te verdrijven. In veel gevallen was het toch vooral een gevecht tegen zichzelf. De volgens zijn trouwste aanhangers 'nieuwe JFK' mag dan de tweede senator uit Massachusetts zijn die het Witte Huis wil binnentreden, het charisma van John Fitzgerald Kennedy heeft hij niet.

Lang, knap, elegant, charismatisch, slim, hardwerkend, rijk en ook nog eens oorlogsheld, in de ogen van voor- en tegenstanders is hij op het eerste oog de 'curriculum vitae man'. Zijn hele leven en uiterlijk lijken er ook voor gebouwd om president van de Verenigde Staten te worden.

"Kan iemand er presidentiëler uitzien dan John Kerry?", omschreef een BBC-correspondent de statuur van de nu 60-jarige kandidaat (11 december 1943). Gewapend met een bijna letterlijk oogverblindende glimlach torent de 1,93 meter lange, in Denver (Colorado) geboren zoon van een carrièrediplomaat boven alles en iedereen uit.

Afstandelijk

Maar ook in de Verenigde Staten kunnen kandidaten niet alleen onder- maar ook overgekwalificeerd zijn en dat zou met Kerry het geval kunnen zijn. Het is in de ogen van veel mensen allemaal net iets te groots en te afstandelijk. De kandidaat heeft te lijden onder 'het Kerry-effect', schreef The Washington Post eerder. Hij is te groot, te zelfverzekerd en te rijk.

Kaal, dom en arm

"Mensen zien hem en zeggen: 'jemig, ik ben klein, kaal, dom en arm", zo beschreef een van zijn vrienden de overdonderende indruk die Kerry bij mensen kan achterlaten. Bush komt daarentegen, ook volgens zijn vijanden, eerder over als een man van het volk, iemand met wie je ook een biertje zou kunnen drinken.

Toch heeft Kerry volgens peilingen een goede kans om Bush te verslaan. Vooral de niet aflatende aanval van Kerry op het Irak-beleid van de huidige regering heeft menig Amerikaan aan het twijfelen gebracht. Kerry mag dan voor de twijfelaars wellicht niet de beste kandidaat zijn, maar alles beter dan Bush, zo redeneren er velen.

Vietnam

Een ambivalente houding tegenover oorlog lijkt een rode draad in het leven van Kerry, en tevens een stok voor Bush om mee te slaan. Kerry deed drie 'tours of duty" in Vietnam. Hij werd gedecoreerd om zich vervolgens te ontpoppen tot een voorman van de tegenstanders van de oorlog, Vietnam Veterans Against The War. De held werd anti-oorlogsactivist, van voorstander tot tegenstander.

Veteranen

In de campagne doken eerder dit jaar de Swift Boat Veterans for Truth op, een groep veteranen die het heldhaftige optreden van Kerry in Vietnam in twijfel trokken. Het staat intussen wel vast dat aan Bush gelieerde personen de drijvende kracht achter deze actie waren. Kerry verdedigde zich fel tegen alle aantijgingen. Of de Veterans zijn geslaagd in hun opzet is moeilijk te zeggen. Bush kon namelijk weinig inbrengen. Hij heeft geen indrukwekkend militair verleden, of beter, hij wist te voorkomen dat hij naar Vietnam moest, zo benadrukten de Democraten steeds fijntjes.

Irak

De oorlog in Irak staat nu centraal in Kerry's leven. Hij stemde als senator aanvankelijk voor het gebruik van militair geweld tegen Saddam Hussein. Nu levert hij vooral kritiek op de operatie in Irak. Dit volgens de Republikeinen "zigzagbeleid" van Kerry zouden hem volstrekt ongeschikt maken als bevelhebber.

Kerry zelf heeft dat beeld steeds genuanceerd. Hij heeft gezegd inderdaad voorstander te zijn geweest van een militaire ingreep in Irak, maar hij heeft naar eigen zeggen vervolgens met verbazing toegekeken hoe Bush te werk ging. Slecht voorbereid, zonder concreet plan, met te weinig militairen en vooral zonder steun van de internationale gemeenschap.

Kritisch

Uit zijn stemgedrag als senator, een functie die hij al sinds 1984 bekleedt, blijkt verder ook dat Kerry wel degelijk kritisch is geweest op het buitenlandse en defensiebeleid van Bush en diens vader Bush senior. Tegelijkertijd stemde hij voor militaire interventies in Afghanistan, Kosovo, Somalië, Haïti en Panama.

John Kerry, die opgroeide aan de oostkust van de VS, is van katholieke huize. Hij heeft evenwel joodse wortels door zijn grootouders. Hij geldt ook zeker als sterk pro-Israëlisch. Zijn opa werd in het huidige Tsjechië als jood geboren en zijn oma was een joodse uit Boedapest. Grootvader Fritz Kohn en zijn vrouw Ida Lowe bekeerden zich tot het katholicisme in een tijd dat er in zijn toenmalige woonplaats Wenen sprake was van grootschalig antisemitisme. Het stel emigreerde in 1905 naar de VS, enkele jaren nadat ze hun naam hadden gewijzigd in Kerry.

Rechten

John Kerry trouwde in 1970 met Julia Thorne, een huwelijk dat tot 1988 zou standhouden. In de jaren zeventig is hij na zijn studie rechten in Boston aanklager en uiteindelijk vice-gouverneur van Massachusetts. Na zijn huwelijk met Thorne ontmoet hij Teresa Heinz, de steenrijke erfgename van voedselconcern Heinz. Teresa verloor haar man in 1991 en vier jaar later trouwt ze met Kerry.