AMSTERDAM - Bijna 20.000 mensen hebben dinsdagavond op de Dam Theo van Gogh herdacht, aldus een woordvoerder van de Amsterdamse politie. De aanwezigen uitten hun ongenoegen over de moord door een oorverdovend lawaai. Pannen, deksels, vuurwerk en toeters zorgden voor een kakofonie van geluid.

Op uitdrukkelijk verzoek van familie en vrienden van Van Gogh was niet gekozen voor een stille tocht, maar juist voor een 'kabaalwake'. Toch werd er op de Dam ook twee minuten stilte in acht genomen ter nagedachtenis aan de filmmaker en columnist. Zo luid het lawaai was, zo stil was de stilte. "Wat is dit mooi", riep Lennart Booij die de avond aan elkaar praatte.

Na afloop van de bijeenkomst die een halfuurtje duurde, bleven veel aanwezigen hangen op de Dam. Lawaai maken bleef hun voornaamste bezigheid. Alles verloopt in een waardige sfeer, aldus een politiewoordvoerder. Noemenswaardige problemen hebben zich niet voorgedaan.

Onder aanwezigen waren politici, als Wouter Bos, Femke Halsema, Boris Dittrich, bestuurders, naast de sprekers Cohen en Verdonk ook bijvoorbeeld de burgemeester van Leeuwarden G. Dales en bekende Nederlanders. Maar vooral heel veel 'gewone' Nederlanders kwamen naar de Dam uit woede en onvrede over de moord.

Allochtonen

Ook allochtonen kwamen naar de bijeenkomst, maar ze waren duidelijk in de minderheid. Een Marokkaans meisje vertelde met enige angst naar de Dam te zijn gekomen, omdat ze bang was aangekeken te worden voor de moord waarvoor een Nederlands-Marokkaanse verdachte is opgepakt.

Cohen


"Theo maakte vaak ruzie, ook met mij en dat mag in dit land!"

"Er is een Amsterdammer vermoord", begon burgemeester Job Cohen zijn toespraak dinsdagavond. Eerder die dag had hij ongenadig gevloekt over de moord op Theo van Gogh in zijn stad, Amsterdam.

Cohen noemde het een laffe en gruwelijke moord. Van Gogh is de mond gesnoerd. "Wij bestrijden elkaar met de mond, met de pen en in het uiterste geval voor de rechter, maar wij nemen niet het recht in eigen hand", aldus Cohen.

De burgemeester memoreerde de ruzies die Van Gogh met hem maakte. "Theo van Gogh maakte vrijmoedig gebruik van zijn recht zijn mening te uiten en maakte daardoor vaak ruzie, ook met mij en dat mag in dit land!"

Verdonk

Minister Verdonk (Vreemdelingenzaken en Integratie) betuigde namens het kabinet het diepste medeleven met familie en vrienden van Van Gogh, in het bijzonder zijn zoon Lieuwe. De minister kende de filmmaker en columnist persoonlijk. "Hij zei: 'Rita hou die rug recht'. Maar hij zei ook: 'Denk aan jezelf en denk aan de mensen'."


Veel mensen die op de Dam aanwezig waren, maakten het V-teken

Fortuyn

Madame Tussauds heeft het wassenbeeld van Pim Fortuyn dinsdagavond voor het raam boven aan de Dam gezet. Het beeld kijkt zo uit over de menigte die daar met veel lawaai Theo van Gogh herdenkt.

Theo van Gogh werd dinsdagmorgen vermoord. Hetzelfde lot trof Pim Fortuyn op 6 mei 2002. Over de dood van Fortuyn maakte Van Gogh zijn laatste film. 0605 gaat binnenkort in première.