JERUZALEM - Het Israëlisch parlement (Knesset) heeft ingestemd met de Israëlische terugtrekking uit de Gazastrook. Na twee dagen van verhit debat stemde de Knesset dinsdagavond met het historisch genoemde voorstel in. Intussen dreigt voor premier Sharon een nieuwe crisis omdat vier ministers een referendum hebben geëist over het voorstel.

Bekijk video: Sharon verwerpt referendum
Modem / Breedband

Het omstreden plan behelst de ontmanteling van alle 21 nederzettingen in de Gazastrook en vier op de Westelijke Jordaanoever. Het zal voor het eerst sinds 1982 zijn dat Israël nederzettingen weghaalt uit bezet gebied. Toen ontruimde de joodse staat na het vredesverdrag met buurland Egypte de nederzettingen in de Sinaï-woestijn.

Volksraadpleging

Minuten na de stemming voerden vier ministers onder wie Netanyahu van Financiën de druk op Sharon op door een volksraadpleging over het plan te eisen. Zij dreigen op te stappen als die daar niet mee instemt. Vooraf hadden de bewindslieden daar al om gevraagd, maar Sharo verwierp die eis. De vier ministers stemden uiteindelijk voor het plan.

Sharon liet woensdag weten "nooit toe te zullen geven aan eisen en dreigementen". Hij is tegen een referendum omdat het tot "enorme binnenlandse spanningen en verdeeldheid zal leiden". De premier verloor eerder een referendum in zijn Likud-partij over het plan. Uit peilingen blijkt een meerderheid van de Israëli's voor het plan te zijn.

Sleutel

De premier ziet in de ontruiming de sleutel tot vrede met de Palestijnen. Door de ontruiming zullen de vijandelijkheden afnemen, aldus Sharon. De kosten om de bijna 8000 kolonisten tussen de 1,3 miljoen Palestijnen in de Gazastrook te bewaken, zijn bovendien bijzonder hoog. Tijdens de stemming protesteerden duizenden kolonisten bij het parlementsgebouw.

In totaal stemden 67 van de 120 parlementariërs voor het Gazaplan, terwijl 45 tegenstemden. Zeven volksvertegenwoordigers onthielden zich van stemming en een was afwezig. Van de Likud stemden 23 voor en zeventien tegen. Sharon heeft minister Landau en onderminister Ratzon, beiden van Likud, de laan uitgestuurd omdat zij zich tegen het plan keerden.

Geschillen

De premier wacht een zware taak. Ten eerste moet hij de geschillen binnen zijn kabinet overbruggen. Bovendien moet hij nieuwe partijen bij zijn coalitie zien te betrekken. De regering heeft een minderheid van de Knesset achter zich en won de stemming alleen door steun van de linkse oppositie. Bovendien moet Sharon een eind maken aan de ruzie binnen Likud.

Met de stemming is alleen het principe van de terugtrekking goedgekeurd. Het Gazaplan wordt in vier fasen uitgevoerd en voor de uitvoering van elke fase moet de Knesset toestemming geven. Als Sharon geen nieuwe partners voor zijn coalitie vindt, is hij bij elke stemming afhankelijk van de steun van de linkse oppositiepartijen.

Verenigde Staten

De Verenigde Staten reageerden verheugd op de goedkeuring van het Gazaplan door de Knesset. Een zegsman van het ministerie van Buitenlandse Zaken zei dat Washington het terugtrekkingsplan altijd heeft onderschreven. De woordvoerder zei dat het een goede stap op weg was naar president Bush' visie van twee staten die in vrede naast elkaar leven.

De Palestijnse minister Erekat zei in een reactie dat de ontmanteling van de nederzettingen in de Gazastrook onderdeel moet zijn van een breder opgezet vredesplan. Hij riep Sharon op terug te keren naar de onderhandelingstafel. De Palestijnen vrezen dat Israël na de opgave van de Gazastrook zijn greep op de Westelijke Jordaanoever wil versterken.

Burgeroorlog

In de dagen voor de stemming was de spanning in Israël hoog opgelopen. Oppositieleider Peres van de Arbeidspartij sprak de vrees uit dat kolonisten de premier mogelijk zouden vermoorden. Minister Lapid van Justitie zei te hopen dat het Gazaplan niet tot een burgeroorlog zal leiden. Veel kolonisten en ultranationalisten geloven dat God het joodse volk het eeuwige recht heeft gegeven om in de Gazastrook en op Westoever te leven.