DILI - Voormalig vrijheidsstrijder Xanana Gusmao is zoals verwacht de nieuwe president van Oost-Timor, het eilandsdeel dat op 20 mei officieel onafhankelijk zal zijn.

Uit dinsdag verschenen voorlopige uitslagen van de verkiezingen van afgelopen zondag, kan Gusmao de winst niet meer ontgaan. Volgens de BBC zal Gusmao pas woensdag formeel de overwinning opeisen, de dag waarop de einduitslag bekend worden gemaakt.

Dinsdag waren bijna alle stemmen al geteld. In alle toen getelde districten kwam Gusmao als eerste uit de bus. De enige tegenkandidaat, Francisco Xavier do Amaral, kreeg slechts de steun van een kleine meerderheid van de Oost-Timorezen. Amaral zei al voor de stembusgang zeker te weten dat hij zou verliezen, maar hij vond dat zijn volk nog wel wat te kiezen moest hebben.

Negen dagen

Amaral heeft het ambt van president al eens bekleed. Hij was in welgeteld negen dagen staatshoofd van Oost-Timor, de periode tussen het uitroepen van de onafhankelijkheid van Portugal en de bezetting door Indonesië.

De Oost-Timorezen stemden in 1999 in een referendum massaal voor onafhankelijkheid van Indonesië, dat in 1975 het gebied binnenviel en het later annexeerde. Pro-Jakarta-milities richtten in de aanloop tot de volksraadpleging en ook daarna een bloedbad aan onder voorstanders van onafhankelijkheid. Volgens de Verenigde Naties vielen er meer dan duizend doden.

VN-bestuur

Oost-Timor kreeg een VN-bestuur. Een intussen opgerichte grondwetgevende vergadering scheidde eerder een nieuwe grondwet voor Oost-Timor af.

Gusmao, die er geen geheim van heeft gemaakt liever geen staatshoofd te zijn, mag zijn volk nu op 20 mei de onafhankelijkheid in leiden. Zijn land zal overigens dan direct de armste natie van Azië zijn, aldus een nog niet gepubliceerd VN-rapport waarover The Economist in de jongste editie berichtte.

Ondanks forse internationale financiële injecties is er nog nauwelijks sprake van een levensvatbare economie. Het zal ook nog vele jaren duren voordat Oost-Timor geld kan verdienen met oliewinningen voor de kust.

/NIEUWSOost-Timorezen kiezen eerste president