DEN HAAG/HILVERSUM - De publieke omroepen hebben vrijdag verbitterd gereageerd op een kabinetsbesluit over de toekomst van het Nederlandse omroepbestel. "Dit is weer een stap op weg naar een centralistisch geleide staatsomroep", stelde een boze TROS-voorzitter K. van Doodewaerd. "Deze voorstellen ademen de geest dat men eigenlijk liever af wil van de omroepverenigingen", zei AVRO-voorzitter M. Sanders.

Als het aan het kabinet ligt, verdwijnen de omroepvoorzitters voor 1 januari uit de raad van toezicht Publieke Omroep (PO). Onafhankelijke kroonleden nemen hun plaats in. Het kabinet wil verder de uitzendlicenties drastisch inkorten. Op het moment hebben die licenties een looptijd van vijf jaar. Tussen 2005 en 2008 moet dat drie jaar worden.

Toekomst

Met deze maatregelen loopt het kabinet vooruit op een uitgebreid plan over de toekomst van het Nederlandse omroepbestel, dat over een klein jaar gereed moet zijn. Haast is volgens het kabinet geboden, omdat de toekomstvisie anders niet binnen de lopende regeerperiode in wetgeving valt om te zetten.

Staatssecretaris Van der Laan (Media) en het kabinet nemen een aantal van de aanbevelingen over uit het rapport van de commissie-Rinnooy Kan, die het publieke bestel doorlichtte. Het kabinet besloot tot actie omdat Rinnooy Kan oordeelde dat de individuele omroepen wel goed presteren, maar dat zij niet goed samenwerken. Van der Laan vindt dat de raad van bestuur van PO meer macht moet krijgen, ten koste van omroepvoorzitters als Van Doodewaerd en Sanders.

Blokkeren

Nu is het zo dat de omroepvoorzitters belangrijke beslissingen over bijvoorbeeld de programmering kunnen blokkeren via hun lidmaatschap in de raad van toezicht. In het kabinetsvoorstel krijgen zij daarom een plaatsje in een te vormen college van voorzitters.

De omroepvoorzitters hebben nu hun hoop gevestigd op de Tweede Kamer. "Daarin blijf ik vertrouwen houden", aldus TROS-voorzitter Van Doodewaerd. "Maar deze situatie is niet iets om opgewekt van te worden". AVRO-voorzitter Sanders had ook al geen goed woord over voor de kabinetsplannen. "Ik ben teleurgesteld, kan dit niet anders zien dan als een aantasting van ons publieke bestel op de lange termijn".