JAKARTA - In Indonesië zijn donderdag de eerste processen begonnen inzake de gewelddadigheden in 1999 op Oost-Timor. Bij deze bloedige moordpartijen zijn volgens de Verenigde Naties zeker duizend mensen om het leven gekomen.

Als eerste verscheen de voormalige gouverneur Abilio Soares voor de rechter. Later op de dag zal ook de voormalige politiechef van Oost-Timor, Timbul Silean, worden gehoord. De twee zijn aangeklaagd voor misdaden tegen de menselijkheid.

Indien de rechtbank hen schuldig bevindt, kunnen ze straffen krijgen variërend van tien jaar tot de doodstraf, zo meldde The Jakarta Post

Referendum

De gewelddadigheden op Oost-Timor braken in 1999 uit, nadat een grote meerderheid bevolking zich in een referendum uitsprak voor onafhankelijkheid. Oost-Timor was vanaf 1975 ingelijfd bij Indonesië, de rest van Timor is nog steeds Portugees.

Nadat de onafhankelijkheid van Oost-Timor in augustus 1999 een feit was, voerden Indonesische troepen en regeringsgezinde milities bloedige moordpartijen uit. Soares en Silean worden er onder meer van beschuldigd betrokken te zijn geweest bij brandstichting van de katholieke Ave Maria kerk waardoor 26 mensen om het leven kwamen. Ook zouden ze betrokken zijn geweest bij drie andere moordpartijen.

In totaal staan achttien politiefunctionarissen en militairen, onder wie drie generaals van het leger en een generaal van de politie, in de beklaagdenbank. Dinsdag 19 maart beginnen de processen tegen vijf verdachten. Voor de overige elf zaken is nog geen begindatum vastgesteld.

Zondebokken

Mensenrechtenorganisaties zijn sceptisch over de processen. De echte verantwoordelijken voor de geweldsgolf, onder wie de voormalige opperbevelhebber van de Indonesische strijdkrachten generaal Wiranto

"De zondebokken zijn diegenen die in het veld zijn. Hebben die mensen op eigen gezag gehandeld zonder bevelen van bovenaf? Dat is de vraag", aldus een prominente mensenrechtenadvocaat.

Volgens mensenrechtenactivisten zouden er geen slachtoffers uit Oost-Timor zijn opgeroepen om te getuigen voor het ad-hocmensenrechtentribunaal in Jakarta. De rechters zouden zich daardoor geen compleet beeld kunnen vormen van de situatie in Oost-Timor in 1999.